ျမန္မာသတင္းမ်ား မတ္ ၂၇ ရက္၊ ၂၀၁၂
ေက်ာက္မီးေသြးေၾကာင့္ ေလာင္ေသာ သီလဝါမီး မၿငႇိမ္းႏိုင္ေသး
ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး ေက်ာက္တန္းၿမိဳ႕နယ္ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ သီလဝါဆိပ္ကမ္းတြင္ တနလၤာေန႔ ေန႔လယ္ ၂ နာရီ ခြဲခန္႔မွ စ၍ ေလာင္ကၽြမ္းခဲ့သည့္ မီးမွာ ဆိပ္ကမ္းရွိ ေက်ာက္မီးေသြးမ်ားမွ စတင္ေလာင္ကၽြမ္းျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။
ရန္ကုန္တိုင္း ဗဟိုမီးသတ္ဦးစီးဌာနသို႔ ည ၁၁ နာရီေက်ာ္တြင္ ဆက္သြယ္ေမးျမန္းခ်က္အရ မီးမွာ
ေနာက္တေန႔ထိ ဆက္လက္ ေလာင္ကၽြမ္းေနဖြယ္ရွိေၾကာင္း တာဝန္ရွိသူတဦးက ေျပာသည္။
"က်ေနာ္တို႔ဆီကို ေရွ႕တန္း (မီးေလာင္ျပင္)က သတင္းပို႔တာ ေက်ာက္မီးေသြးဆိုတာ ေနပူရင္ သူ႔အလိုလို မီးေလာင္ တတ္တယ္တဲ့။ အခုလည္း အဲလိုပဲျဖစ္တာတဲ့။ မီးကို အခုထိ မထိန္းႏိုင္ေသးဘူး။ ေနာက္ေန႔ထိ ေရာက္သြားႏိုင္တယ္" ဟု အဆိုပါ အရာရွိက ေျပာသည္။
ရန္ကုန္တိုင္း ဗဟိုမီးသတ္ဦးစီးဌာနသို႔ ည ၁၁ နာရီေက်ာ္တြင္ ဆက္သြယ္ေမးျမန္းခ်က္အရ မီးမွာ
ေနာက္တေန႔ထိ ဆက္လက္ ေလာင္ကၽြမ္းေနဖြယ္ရွိေၾကာင္း တာဝန္ရွိသူတဦးက ေျပာသည္။
"က်ေနာ္တို႔ဆီကို ေရွ႕တန္း (မီးေလာင္ျပင္)က သတင္းပို႔တာ ေက်ာက္မီးေသြးဆိုတာ ေနပူရင္ သူ႔အလိုလို မီးေလာင္ တတ္တယ္တဲ့။ အခုလည္း အဲလိုပဲျဖစ္တာတဲ့။ မီးကို အခုထိ မထိန္းႏိုင္ေသးဘူး။ ေနာက္ေန႔ထိ ေရာက္သြားႏိုင္တယ္" ဟု အဆိုပါ အရာရွိက ေျပာသည္။
ဆိပ္ကမ္းရွိ သစ္မ်ားပံုထားေသာ သစ္ဆိပ္တြင္ ေက်ာက္မီးေသြးမ်ား ရွိေနၿပီး ယင္းေက်ာက္မီးေသြးမွ ေနပူျဖင့္ မီးစတင္ေလာင္ၿပီး သစ္လံုးမ်ားသို႔ ကူးစက္ေလာင္ကၽြမ္းေနျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း မီးသတ္တာဝန္ရွိသူက ေျပာသည္။
ေဒသခံမ်ား အဆိုအရ မီးေလာင္သည္မွာ ထူးကုမၸဏီပိုင္ သစ္လံုးမ်ားျဖစ္သည္ဟု ဆိုၾကသည္။ ဆိပ္ကမ္းရွိ သစ္လံုးမ်ားေအာက္တြင္ ေက်ာက္မီးေသြးမ်ား ရွိၿပီး ထိုသို႔ မၾကာခဏ ျဖစ္ေလ့ရွိေၾကာင္း သိရသည္။
“က်ေနာ္တို႔ သိသေလာက္ေတာ့ ေက်ာက္မီးေသြးေတြက ပူတဲ့အခါ မီးေလာင္တယ္တဲ့။ ေရနဲ႔ ပက္ရတာတဲ့။ မၾကာခဏ ျဖစ္တာတဲ့။ အခုကေတာ့ မႏိုင္တာျဖစ္မယ္။ ေလာင္တာ ၾကာၿပီ။ အခုထိ မၿငိမ္းေသးဘူး”ဟု မ်က္ျမင္ တဦးက ေျပာသည္။ မီးေလာင္ရာ တဝိုက္တြင္ လူေနရပ္ကြက္မ်ား မရွိဘဲ ေပါက္ကြဲမႈလည္း တစံုတရာ မၾကားသိရ၍ လူမ်ား ထိခိုက္ဒဏ္ရာ ရရွိမႈလည္း မရွိေသးေၾကာင္း မ်က္ျမင္မ်ားက ေျပာသည္။
ဆံုးရွံဳးမႈပမာဏကို မသိရေသးေသာ္လည္း မီးေလာင္ျပင္ေနရာ သီလဝါဆိပ္ကမ္းတြင္ လြန္ခဲ့ေသာ တလေက်ာ္ကပင္ျပည္ပမွ တင္သြင္းလာေသာ ေမာ္ေတာ္ကားမ်ားလည္း ရွိေနသျဖင့္ ယင္းကားမ်ားကို မီးကူးစက္ေလာင္မည္ကို စိုးရိမ္ေသာေၾကာင့္ ထုတ္ယူရန္ ေရာက္လာသည့္ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ တင္သြင္းေသာ ကုမၸဏီမွ လူမ်ားလည္း ဆိပ္ကမ္းတြင္ ေရာက္ရွိေနသည္။“က်ေနာ္တို႔ ကားေတြ မီးထဲ ပါရင္ေတာ့ ျပႆနာပဲ။ အခု ကားကို ထုတ္မယ္ဆိုလည္း ဝင္လို႔ေတာင္ မရဘူး။ အားလံုး ပိတ္ထားတယ္” ဟု ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ တင္သြင္းလာ သူတဦးက ေျပာသည္။
လက္ရွိအေျခအေနတြင္ မီးသတ္ယာဥ္ အစီး ၆၀ ေက်ာ္၊ မီးသတ္ရဲေဘာ္အင္အား ၃၀၀ ေက်ာ္ျဖင့္ ဆက္လက္ ၿငႇိမ္းသတ္လ်က္ရွိၿပီး ရဲေဘာ္မ်ားအတြက္ ရိကၡာအျဖစ္ ဗဟိုမီးသတ္မွ ဒံေပါက္ထုပ္ေရ ၂၅၀ ေက်ာ္ ေပးပို႔ထားၿပီး
ျဖစ္ေၾကာင္း ဗဟုိမီးသတ္ဌာနမွ ေျပာသည္။
“မီးေလာင္ေနေသးတယ္။ မၿငိမ္းေသးဘူး။ ေရွ႕တန္းကို ေရာက္ေနတဲ့ မီးသတ္ ရဲေဘာ္ေတြကို ရိကၡာေတြ ပို႔ေနရတယ္။ ဘာမွ မသိရေသးဘူး”ဟု ဗဟိုဌာနမွ တာဝန္ရွိသူတဦးက ေျပာသည္။
သီလဝါ ဆိပ္ကမ္းမွာ ရန္ကုန္ဆိပ္ကမ္းမွ ၁၆ ကီလိုမီတာခန္႔ ကြာေဝးၿပီး အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ဆိပ္ခံတံတား ေျခာက္ခု ထက္မနည္း ရွိေနၿပီးျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။ သီလဝါ အထူးစီးပြားေရးဇုန္ကို သံလ်င္ႏွင့္ ေက်ာက္တန္းၿမိဳ႕နယ္မ်ား အနီး ဒလၿမိဳ႕၏ အေရွ႕ဘက္တြင္ တည္ေဆာက္မည္ျဖစ္ကာ တန္ခ်ိန္ တသိန္းခန္႔ရွိ သေဘၤာႀကီးမ်ားပါ ဝင္ထြက္ သြားလာႏိုင္ရန္ ေရနက္ဆိပ္ကမ္းကိုပါ တည္ေဆာက္မည္ဟု သိရသည္။
အပစ္ရပ္ေသာ္လည္း မြန္ျပည္သစ္ ႏိုင္/က်ဥ္းမ်ား လြတ္မလာေသး
ျမန္မာ အစိုးရႏွင့္ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲခဲ့သည္မွာ တလတာ ၾကာျမင့္ခဲ့ၿပီ ျဖစ္ေသာ္လည္း အက်ဥ္းခ် ခံထားရသည့္ ပါတီဝင္ ရဲေဘာ္မ်ား ျပန္လည္လြတ္ေျမာက္လာျခင္း မရွိေသးေၾကာင္း မြန္ျပည္သစ္ပါတီ က ေျပာသည္။
ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ႏွင့္ ျပည္နယ္အဆင့္ သံုးၾကိမ္တိုင္ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးမႈတိုင္း၌ မြန္ျပည္သစ္ပါတီဘက္က ၎တို႔ ရဲေဘာ္မ်ားကို လႊတ္ေပးရန္ ေတာင္းဆိုခဲ့ေသာ္လည္း အစိုးရမွ ယခုခ်ိန္အထိ ျပန္လည္လႊတ္မေပးေသးေၾကာင္း မြန္ျပည္သစ္ပါတီ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအဖြဲ႔ေခါင္းေဆာင္ ႏိုင္ေရာစ က ေျပာသည္။
“ဗဟိုအဆင့္နဲ႔ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး လက္မွတ္ထိုးတုန္းကလည္း ႏိုင္ယကၡ၊ ႏိုင္မ်ိဳးေသြး အပါအဝင္ အက်ဥ္းခ် ခံထားရတဲ့ က်ေနာ္တို႔ ရဲေဘာ္ေတြကို လႊတ္ေပးဖို႔ က်ေနာ္ကိုယ္တိုင္ ဝန္ၾကီး ဦးေအာင္မင္းကို တင္ျပထားပါတယ္။ ဦးေအာင္မင္းကလည္း ျဖစ္ေအာင္ လုပ္ေပးပါ့မယ္လို႔ က်ေနာ္တို႔ကို ေျပာထားတယ္” ဟု လြန္ခဲ့သည့္ သီတင္းပတ္က ထိုင္းႏိုင္ငံ စံခလပူရီသို႔ ေရာက္ရွိစဥ္ ေျပာၾကားခဲ့သည္။
မြန္ျပည္သစ္ပါတီအေနျဖင့္ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဖာ္ေဆာင္ေရးအဖြဲ႔ႏွင့္ ၂ဝ၁၁ ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာလ ၂၂ ရက္ေန႔တြင္ ထိုင္းႏိုင္ငံ ကန္ခ်ပူရီခ႐ိုင္ စံခလပူရီၿမိဳ႕၌ တၾကိမ္၊ ေမာ္လၿမိဳင္ၿမိဳ့၌ ျပည္နယ္အဆင့္ႏွင့္ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁ ရက္ေန႔တြင္ တၾကိမ္၊ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ႏွင့္ ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၂၅ ရက္ေန႔တြင္ တၾကိမ္ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးခဲ့ၾကၿပီးျဖစ္သည္။
ျပည္နယ္အဆင့္ႏွင့္ ပဏာမ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ လက္မွတ္ထိုးစဥ္ကလည္း “မြန္ျပည္သစ္အေနႏွင့္ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲၿပီး တရားဝင္ ရပ္တည္ပါက အက်ဥ္းက် ခံေနရသည့္ မြန္ျပည္သစ္ ရဲေဘာ္မ်ား အလိုအေလ်ာက္ လြတ္ေျမာက္ လာမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း” ဦးေအာင္မင္း၏ ေျပာဆိုခ်က္ကို ကိုးကားၿပီး မြန္ျပည္သစ္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အက်ိဳးေဆာင္ႏုိင္စိုးျမင့္ ကလည္း ေျပာၾကားခဲ့သည္။
၂ဝ၁၁ ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာလ ၂၂ ရက္ေန႔တြင္ ထိုင္းႏိုင္ငံ ကန္ခ်ပူရီခ႐ိုင္ စံခလပူရီၿမိဳ႕၌ ပဏာမ ေဆြးေႏြးစဥ္ကလည္း သမၼတ ဦးသိန္းစိန္၏ အထူးကိုယ္စားလွယ္ ဝန္ၾကီး ဦးေအာင္မင္းက “ျမန္မာအစိုးရ အေနျဖင့္ ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသား မ်ားႏွင့္ တိုင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္မ်ားကို လႊတ္ေပးရန္ အစီအစဥ္ ရွိေၾကာင္းႏွင့္ ဇန္နဝါရီလ ၄ ရက္ေန႔တြင္ က်ေရာက္မည့္ လြတ္လပ္ေရးေန႔ႏွင့္ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၂ ရက္ေန႔တြင္က်ေရာက္မည့္ ျပည္ေထာင္စုေန႔မ်ားတြင္ေစာင့္ၾကည့္ေစလိုေၾကာင္း” ေဆြးေႏြးပြဲတြင္ ေျပာၾကားသြားသည္ဟု မြန္ျပည္သစ္ အေထြေထြ အတြင္းေရးမႉးႏုိင္ဟံသာက ေျပာသည္။
အစိုးရအေနႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးစဥ္တြင္ အက်ဥ္းက်ခံေနရသည့္ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔မ်ားမွ ရဲေဘာ္မ်ားကို လႊတ္ေပးျခင္းသည္ ယုံၾကည္မႈ တည္ေဆာက္ရန္ ေကာင္းမြန္သည့္ လုပ္ရပ္ ျဖစ္သည့္အတြက္ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲၿပီး ျဖစ္သည့္ မိမိတို႔ ပါတီမွ ရဲေဘာ္မ်ားကိုလည္း လႊတ္ေပးသင့္ေၾကာင္း မြန္ျပည္သစ္၏ မဟာမိတ္ႏွင့့့္ ႏိုင္ငံျခား ဆက္ဆံေရး တာဝန္ခံ ႏိုင္ဟံသာပိန္ခိုင္းက ေျပာသည္။
“ဟိုတေန႔ကပဲ ဖဒိုမန္းၿငိမ္းေမာင္ကို လႊတ္ေပးတဲ့အတြက္ က်ေနာ္တို႔ သိပ္ဝမ္းသာတယ္။ ဒါဟာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ေကာင္းတဲ့ လုပ္ရပ္ပဲ။ ထို႔အတူ က်ေနာ္တို႔ ပါတီက ရဲေဘာ္ေတြကိုလည္း လႊတ္ေပးသင့္တယ္။ ဒီ လာမယ့္ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲမွာ ဒီအေၾကာင္းကို က်ေနာ္တို႔ ထပ္ၿပီး တင္ျပဖို႔ ရွိတယ္” ဟု သူက ေျပာသည္။
ကရင္အမ်ဳိးသား အစည္းအ႐ုံး ဗဟိုေကာ္မတီဝင္ ဖဒိုမန္းၿငိမ္းေမာင္မွာ အင္းစိန္ေထာင္အတြင္း ေထာင္ဒဏ္ တသက္တကၽြန္း က်ခံေနရစဥ္ သမၼတ၏ ၫႊန္ၾကားမႈျဖင့္ တနလၤာေန႔တြင္ ျပန္လည္ လႊတ္ေပးခဲ့သည္။
မြန္ျပည္သစ္မွ အက်ဥ္းက်ခံေနရသူမ်ားအနက္ တသက္တကြၽန္း က်ခံေနရသည့္ ႏိုင္ယကၡႏွင့္ ႏိုင္မ်ိဳးေသြးမွာ ထင္ရွားသူမ်ား ျဖစ္သည္။ ၎တို႔ႏွစ္ဦးႏွင့္ အျခား ငါးဦးကို လမ္းျပၾကယ္အဖြဲ႔မွ ေရွ႕ေန ဦးေအးျမင့္၊ Eleven အားကစားဂ်ာနယ္ အယ္ဒီတာ ကုိေဇာ္သက္ေထြးႏွင့္အတူ ယခင္ နအဖ စစ္အစိုးရက ၂ဝဝ၃ ခုႏွစ္၊ ဇူလိုင္လ ၁၇ ရက္ေန႔တြင္ ဖမ္းဆီးခဲ့သည္။
ႏုိင္ငံေတာ္ ပုန္ကန္ရန္ ၾကံစည္မႈျဖင့္ ၂ဝဝ၃ ခုႏွစ္၊ ႏိုဝင္ဘာလ ၂၈ ရက္တြင္ ေသဒဏ္ စီရင္ျခင္း ခံခဲ့ရေသာ္လည္း အယူခံဝင္ရာမွ ေထာင္ဒဏ္ တသက္တကြၽန္းသို႔ ျပစ္ဒဏ္ ေလွ်ာ့ခ်ေပးခဲ့သည္။
က်န္သူမ်ား ျပန္လည္လြတ္ေျမာက္ခဲ့ေသာ္လည္း ၎တို႔ႏွစ္ဦးကို ဆက္လက္ ထိန္းသိမ္းထားဆဲ ျဖစ္သည္။
ႏိုင္ယကၡ ကို အင္းစိန္ေထာင္တြင္ ဆက္လက္ ခ်ဳပ္ေႏွာင္ထားဆဲ ျဖစ္ၿပီး၊ ႏိုင္မ်ိဳးေသြးကို လြန္ခဲ့သည့္ ၂ဝဝ၉ ခုႏွစ္တြင္ အင္းစိန္ေထာင္မွ သာယာဝတီေထာင္သို႔ ေျပာင္းေရႊ႔ခဲ့သည္။ မြန္ျပည္သစ္ပါတီႏွင့္ ျမန္မာအစိုးရတို႔ ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၂၅ ရက္ သေဘာတူညီခ်က္အရ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲၿပီး ၄၅ ရက္အတြင္း ႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲ ျပဳလုပ္မည္ျဖစ္သည္။
ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ႏွင့္ ျပည္နယ္အဆင့္ သံုးၾကိမ္တိုင္ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးမႈတိုင္း၌ မြန္ျပည္သစ္ပါတီဘက္က ၎တို႔ ရဲေဘာ္မ်ားကို လႊတ္ေပးရန္ ေတာင္းဆိုခဲ့ေသာ္လည္း အစိုးရမွ ယခုခ်ိန္အထိ ျပန္လည္လႊတ္မေပးေသးေၾကာင္း မြန္ျပည္သစ္ပါတီ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအဖြဲ႔ေခါင္းေဆာင္ ႏိုင္ေရာစ က ေျပာသည္။
“ဗဟိုအဆင့္နဲ႔ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး လက္မွတ္ထိုးတုန္းကလည္း ႏိုင္ယကၡ၊ ႏိုင္မ်ိဳးေသြး အပါအဝင္ အက်ဥ္းခ် ခံထားရတဲ့ က်ေနာ္တို႔ ရဲေဘာ္ေတြကို လႊတ္ေပးဖို႔ က်ေနာ္ကိုယ္တိုင္ ဝန္ၾကီး ဦးေအာင္မင္းကို တင္ျပထားပါတယ္။ ဦးေအာင္မင္းကလည္း ျဖစ္ေအာင္ လုပ္ေပးပါ့မယ္လို႔ က်ေနာ္တို႔ကို ေျပာထားတယ္” ဟု လြန္ခဲ့သည့္ သီတင္းပတ္က ထိုင္းႏိုင္ငံ စံခလပူရီသို႔ ေရာက္ရွိစဥ္ ေျပာၾကားခဲ့သည္။
မြန္ျပည္သစ္ပါတီအေနျဖင့္ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဖာ္ေဆာင္ေရးအဖြဲ႔ႏွင့္ ၂ဝ၁၁ ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာလ ၂၂ ရက္ေန႔တြင္ ထိုင္းႏိုင္ငံ ကန္ခ်ပူရီခ႐ိုင္ စံခလပူရီၿမိဳ႕၌ တၾကိမ္၊ ေမာ္လၿမိဳင္ၿမိဳ့၌ ျပည္နယ္အဆင့္ႏွင့္ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁ ရက္ေန႔တြင္ တၾကိမ္၊ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ႏွင့္ ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၂၅ ရက္ေန႔တြင္ တၾကိမ္ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးခဲ့ၾကၿပီးျဖစ္သည္။
ျပည္နယ္အဆင့္ႏွင့္ ပဏာမ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ လက္မွတ္ထိုးစဥ္ကလည္း “မြန္ျပည္သစ္အေနႏွင့္ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲၿပီး တရားဝင္ ရပ္တည္ပါက အက်ဥ္းက် ခံေနရသည့္ မြန္ျပည္သစ္ ရဲေဘာ္မ်ား အလိုအေလ်ာက္ လြတ္ေျမာက္ လာမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း” ဦးေအာင္မင္း၏ ေျပာဆိုခ်က္ကို ကိုးကားၿပီး မြန္ျပည္သစ္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အက်ိဳးေဆာင္ႏုိင္စိုးျမင့္ ကလည္း ေျပာၾကားခဲ့သည္။
၂ဝ၁၁ ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာလ ၂၂ ရက္ေန႔တြင္ ထိုင္းႏိုင္ငံ ကန္ခ်ပူရီခ႐ိုင္ စံခလပူရီၿမိဳ႕၌ ပဏာမ ေဆြးေႏြးစဥ္ကလည္း သမၼတ ဦးသိန္းစိန္၏ အထူးကိုယ္စားလွယ္ ဝန္ၾကီး ဦးေအာင္မင္းက “ျမန္မာအစိုးရ အေနျဖင့္ ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသား မ်ားႏွင့္ တိုင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္မ်ားကို လႊတ္ေပးရန္ အစီအစဥ္ ရွိေၾကာင္းႏွင့္ ဇန္နဝါရီလ ၄ ရက္ေန႔တြင္ က်ေရာက္မည့္ လြတ္လပ္ေရးေန႔ႏွင့္ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၂ ရက္ေန႔တြင္က်ေရာက္မည့္ ျပည္ေထာင္စုေန႔မ်ားတြင္ေစာင့္ၾကည့္ေစလိုေၾကာင္း” ေဆြးေႏြးပြဲတြင္ ေျပာၾကားသြားသည္ဟု မြန္ျပည္သစ္ အေထြေထြ အတြင္းေရးမႉးႏုိင္ဟံသာက ေျပာသည္။
အစိုးရအေနႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးစဥ္တြင္ အက်ဥ္းက်ခံေနရသည့္ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔မ်ားမွ ရဲေဘာ္မ်ားကို လႊတ္ေပးျခင္းသည္ ယုံၾကည္မႈ တည္ေဆာက္ရန္ ေကာင္းမြန္သည့္ လုပ္ရပ္ ျဖစ္သည့္အတြက္ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲၿပီး ျဖစ္သည့္ မိမိတို႔ ပါတီမွ ရဲေဘာ္မ်ားကိုလည္း လႊတ္ေပးသင့္ေၾကာင္း မြန္ျပည္သစ္၏ မဟာမိတ္ႏွင့့့္ ႏိုင္ငံျခား ဆက္ဆံေရး တာဝန္ခံ ႏိုင္ဟံသာပိန္ခိုင္းက ေျပာသည္။
“ဟိုတေန႔ကပဲ ဖဒိုမန္းၿငိမ္းေမာင္ကို လႊတ္ေပးတဲ့အတြက္ က်ေနာ္တို႔ သိပ္ဝမ္းသာတယ္။ ဒါဟာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ေကာင္းတဲ့ လုပ္ရပ္ပဲ။ ထို႔အတူ က်ေနာ္တို႔ ပါတီက ရဲေဘာ္ေတြကိုလည္း လႊတ္ေပးသင့္တယ္။ ဒီ လာမယ့္ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲမွာ ဒီအေၾကာင္းကို က်ေနာ္တို႔ ထပ္ၿပီး တင္ျပဖို႔ ရွိတယ္” ဟု သူက ေျပာသည္။
ကရင္အမ်ဳိးသား အစည္းအ႐ုံး ဗဟိုေကာ္မတီဝင္ ဖဒိုမန္းၿငိမ္းေမာင္မွာ အင္းစိန္ေထာင္အတြင္း ေထာင္ဒဏ္ တသက္တကၽြန္း က်ခံေနရစဥ္ သမၼတ၏ ၫႊန္ၾကားမႈျဖင့္ တနလၤာေန႔တြင္ ျပန္လည္ လႊတ္ေပးခဲ့သည္။
မြန္ျပည္သစ္မွ အက်ဥ္းက်ခံေနရသူမ်ားအနက္ တသက္တကြၽန္း က်ခံေနရသည့္ ႏိုင္ယကၡႏွင့္ ႏိုင္မ်ိဳးေသြးမွာ ထင္ရွားသူမ်ား ျဖစ္သည္။ ၎တို႔ႏွစ္ဦးႏွင့္ အျခား ငါးဦးကို လမ္းျပၾကယ္အဖြဲ႔မွ ေရွ႕ေန ဦးေအးျမင့္၊ Eleven အားကစားဂ်ာနယ္ အယ္ဒီတာ ကုိေဇာ္သက္ေထြးႏွင့္အတူ ယခင္ နအဖ စစ္အစိုးရက ၂ဝဝ၃ ခုႏွစ္၊ ဇူလိုင္လ ၁၇ ရက္ေန႔တြင္ ဖမ္းဆီးခဲ့သည္။
ႏုိင္ငံေတာ္ ပုန္ကန္ရန္ ၾကံစည္မႈျဖင့္ ၂ဝဝ၃ ခုႏွစ္၊ ႏိုဝင္ဘာလ ၂၈ ရက္တြင္ ေသဒဏ္ စီရင္ျခင္း ခံခဲ့ရေသာ္လည္း အယူခံဝင္ရာမွ ေထာင္ဒဏ္ တသက္တကြၽန္းသို႔ ျပစ္ဒဏ္ ေလွ်ာ့ခ်ေပးခဲ့သည္။
က်န္သူမ်ား ျပန္လည္လြတ္ေျမာက္ခဲ့ေသာ္လည္း ၎တို႔ႏွစ္ဦးကို ဆက္လက္ ထိန္းသိမ္းထားဆဲ ျဖစ္သည္။
ႏိုင္ယကၡ ကို အင္းစိန္ေထာင္တြင္ ဆက္လက္ ခ်ဳပ္ေႏွာင္ထားဆဲ ျဖစ္ၿပီး၊ ႏိုင္မ်ိဳးေသြးကို လြန္ခဲ့သည့္ ၂ဝဝ၉ ခုႏွစ္တြင္ အင္းစိန္ေထာင္မွ သာယာဝတီေထာင္သို႔ ေျပာင္းေရႊ႔ခဲ့သည္။ မြန္ျပည္သစ္ပါတီႏွင့္ ျမန္မာအစိုးရတို႔ ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၂၅ ရက္ သေဘာတူညီခ်က္အရ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲၿပီး ၄၅ ရက္အတြင္း ႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲ ျပဳလုပ္မည္ျဖစ္သည္။
ဆဒံုးေဒသတြင္ ကခ်င္ဒုကၡသည္မ်ားအတြက္ ကုလ လႉဒါန္းေန
ကုလသမဂၢ အကူအညီေပးေရး အဖြဲ႔မ်ားက ဝုိင္းေမာ္ၿမိဳ႕နယ္ ဆဒံုးေဒသရွိ တ႐ုတ္-ျမန္မာ နယ္စပ္ မွတ္တုိင္အမွတ္ (၈) တြင္ ကခ်င္ စစ္ေျပးဒုကၡသည္ တေထာင္ေက်ာ္ အတြက္ တနလၤာေန႔က ေရာက္ရွိ လႉဒါန္းေနၿပီ ျဖစ္သည္။
မတ္လ ၂၄ ရက္ေန႔က ရန္ကုန္အေျခစုိက္ ကုလသမဂၢအဖြဲ႔အစည္းမ်ားမွ ၈ ဦးပါ ကုိယ္စားလွယ္ အဖြဲ႔က တနလၤာေန႔ နံနက္ ၉ နာရီခန္႔တြင္ ဝုိင္းေမာ္ၿမိဳ႕နယ္ ဆဒံုးေဒသသုိ႔ ေရာက္ရွိလာၿပီး ကခ်င္စစ္ေျပးဒုကၡသည္မ်ားကုိ ပစၥည္းမ်ား စတင္လႉဒါန္းေနၾကျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း ဒုကၡသည္ ကူညီေရးေကာ္မတီ တာဝန္ခံ ဦးဒြဲပီဆား က ေျပာသည္။
“ဒီေန႔ ဒုကၡသည္ေတြက လက္မွတ္ထုိးၿပီး ယူၾကတယ္။ အိမ္ေထာင္စု ၂၂၈ စု၊ လူဦးေရ ၁,၁၂၃ ဦး အတြက္ လႉဒါန္းၿပီး ၿပီ။ ခုလည္း ဆက္လႉေနတုန္းပဲ။ အစားအေသာက္က တလစာအတြက္ ေပးတယ္”ဟု ဦးဒြဲပီဆားက ေျပာသည္။
လာေရာက္လႉဒါန္းသူမ်ားတြင္ ကုလသမဂၢအဖြဲ႔အစည္းမ်ား လူသားခ်င္းစာနာမႈဆုိင္ရာ အကူအညီေပးေရး႐ုံး (UNOCHA)၊ ကုလသမဂၢ ပညာေရးႏွင့္ ကေလး သူငယ္မ်ား ဆုိင္ရာ ရန္ပံုေငြအဖြဲ႔ (UNICEF)၊ ကုလမသဂၢ ဒုကၡသည္မ်ားဆုိင္ရာ မဟာမင္းၾကီး႐ုံး (UNHCR) အပါအဝင္ ကုလသမဂၢအဖြဲ႔အစည္းမ်ားက ကုိယ္စားလွယ္မ်ားလည္း ပါဝင္သည္။
ဆဒံုးေဒသမ်ားသုိ႔ သြားေရာက္လႉဒါန္းရန္ ျမန္မာအစုိးရႏွင့္ KIO တို႔ၾကား သေဘာတူညီမႈအရ သြားေရာက္ လႉဒါန္းျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း ရန္ကုန္ရွိ ကုလသမဂၢ ျပန္ၾကားေရးတာဝန္ခံ ဦးေအးဝင္းက ေျပာသည္။
“ပထမ တသုတ္က လူတေထာင္စာပါ။ လက္လွမ္းမီသေလာက္ သြားလႉၾကမွာပါ။ ဒီေနရာ သြားဖုိ႔ အင္မတန္ ခက္ခဲ တယ္။ လံုျခံဳေရးအေျခအေန၊ လမ္းအေျခအေန၊ သြားႏုိင္တဲ့ ယာဥ္တန္းေတြ စတဲ့အေျခအေနေတြကို ထည့္စဥ္းစားၿပီး လက္လွမ္းမီသေလာက္ သြားလႉတာပါ”ဟု သူက ေျပာသည္။
ကုလသမဂၢ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားမွ ကူညီေထာက္ပ႔့သည့္ ကုန္တင္ယာဥ္တန္း ၃ စီးတြင္ ဆန္၊ ဆီ၊ ဆား၊ ကုလာပဲ တလစာႏွင့္ အုိးခြက္ပစၥည္းမ်ား၊ မုိးကာ၊ ေစာင္၊ ျခင္ေထာင္၊ တာလပတ္ႏွင္႔ ေဆးဝါးပစၥည္းမ်ား ပါဝင္ၿပီး ဝုိင္းေမာ္ၿမိဳ႕နယ္ အတြင္းရွိ ဆဒံုး၊ စကာပါ၊ ဘြမ္ဝါေက်းရြာမ်ားမွ စစ္ေျပး ဒုကၡသည္မ်ားအတြက္ ျဖစ္သည္။
အဆိုပါ ေထာက္ပံ့ယာဥ္တန္းကို ျမစ္ၾကီးနားၿမိဳ႕မွ ဆဒံုးေဒသအထိ ျမန္မာအစုိးရဘက္က လံုျခံဳေရးတာဝန္ယူၿပီး ဆဒံုးမွ ဒုကၡသည္စခန္းမ်ားသုိ႔ သြားမည့္လံုျခံဳေရးကုိ ကခ်င္လြတ္လပ္ေရးအဖြဲ႔ KIO မွ တာဝန္ယူေပးျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း KIO ဒုစစ္ဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္မႉးခ်ဳပ္ ဂြမ္ေမာ္ က ေျပာသည္။
“က်ေနာ္တို႔လည္း UN နဲ႔ စကားေျပာလို႔ မရေသးဘူး။ အခု အေရးၾကီးတဲ့ စစ္ေျပးဒုကၡသည္စခန္း တခုႏွစ္ခုကုိ အရင္ လႉဒါန္းလာတယ္လုိ႔ပဲ ထင္တယ္။ UN အဖြဲ႔ ေခါင္းေဆာင္ေတြ ဒီေန႔ေရာက္လုိ႔ အခု ပစၥည္းလႉေနၿပီ။ ကူညီဖု႔ိ လိုလို႔ ကူညီတာပဲ” ဟု ေျပာသည္။
တ႐ုတ္-ျမန္မာနယ္စပ္ မိုင္ဂ်ာယန္ႏွင့္ လြယ္ဂ်ယ္ၿမိဳ႕မ်ားတြင္ UN အဖြဲ႔မွ တာဝန္ရွိသူ ေဒါက္တာမိုးေအာင္ ဦးေဆာင္ေသာ အဖြဲ႔တဖြဲ႔ကလည္း ကခ်င္စစ္ေျပးဒုကၡသည္မ်ားအား လႉဒါန္းရန္ အဂၤါေန႔တြင္ ေရာက္ရွိၾကမည္ ျဖစ္သည္။ျမန္မာအစုိးရႏွင့္ KIO တုိ႔၏ သေဘာတူညီခ်က္အေပၚမူတည္၍ စစ္ေျပး ဒုကၡသည္မ်ားထံသုိ႔ ထပ္မံ လႉဒါန္းသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ဦးေအးဝင္းက ဆက္ေျပာသည္။
၂ဝ၁၁ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ ၂ ရက္ေန႔က UNHCR ႏွင့္ UNICEF မွ ကုိယ္စားလွယ္မ်ား ပထမဆံုးအၾကိမ္ ေရာက္ရွိလာၿပီး အိမ္တြင္းသံုး ကယ္ဆယ္ေရး ပစၥည္းအစံု ၈ဝဝ လႉဒါန္းေပးခဲ႔သည့္အတြက္ ယခုတၾကိမ္မွာ ဒုတိယအၾကိမ္ေျမာက္ လႉဒါန္းျခင္း ျဖစ္သည္။
ကုလသမဂၢ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားက ကခ်င္စစ္ေျပးဒုကၡသည္ေပါင္း ၅ ေသာင္းေက်ာ္ရွိသည္ဟု ခန္႔မွန္းထားေသာ္လည္း KIO အဖြဲ႔အစည္းမ်ား၏ စာရင္းအရ KIO ထိန္းခ်ဳပ္နယ္ေျမအတြင္းႏွင့္ ျမစ္ၾကီးနား၊ ဗန္ေမာ္၊ မုိးေမာက္ စသည့္ၿမိဳ႕နယ္ အတြင္းတြင္ အုိးအိမ္စြန္႔ခြာ ထြက္ေျပးေနထုိင္ေနရသူေပါင္း ၆ ေသာင္းေက်ာ္ရွိသည္ဟု ဆိုသည္။
မတ္လ ၂၄ ရက္ေန႔က ရန္ကုန္အေျခစုိက္ ကုလသမဂၢအဖြဲ႔အစည္းမ်ားမွ ၈ ဦးပါ ကုိယ္စားလွယ္ အဖြဲ႔က တနလၤာေန႔ နံနက္ ၉ နာရီခန္႔တြင္ ဝုိင္းေမာ္ၿမိဳ႕နယ္ ဆဒံုးေဒသသုိ႔ ေရာက္ရွိလာၿပီး ကခ်င္စစ္ေျပးဒုကၡသည္မ်ားကုိ ပစၥည္းမ်ား စတင္လႉဒါန္းေနၾကျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း ဒုကၡသည္ ကူညီေရးေကာ္မတီ တာဝန္ခံ ဦးဒြဲပီဆား က ေျပာသည္။
“ဒီေန႔ ဒုကၡသည္ေတြက လက္မွတ္ထုိးၿပီး ယူၾကတယ္။ အိမ္ေထာင္စု ၂၂၈ စု၊ လူဦးေရ ၁,၁၂၃ ဦး အတြက္ လႉဒါန္းၿပီး ၿပီ။ ခုလည္း ဆက္လႉေနတုန္းပဲ။ အစားအေသာက္က တလစာအတြက္ ေပးတယ္”ဟု ဦးဒြဲပီဆားက ေျပာသည္။
လာေရာက္လႉဒါန္းသူမ်ားတြင္ ကုလသမဂၢအဖြဲ႔အစည္းမ်ား လူသားခ်င္းစာနာမႈဆုိင္ရာ အကူအညီေပးေရး႐ုံး (UNOCHA)၊ ကုလသမဂၢ ပညာေရးႏွင့္ ကေလး သူငယ္မ်ား ဆုိင္ရာ ရန္ပံုေငြအဖြဲ႔ (UNICEF)၊ ကုလမသဂၢ ဒုကၡသည္မ်ားဆုိင္ရာ မဟာမင္းၾကီး႐ုံး (UNHCR) အပါအဝင္ ကုလသမဂၢအဖြဲ႔အစည္းမ်ားက ကုိယ္စားလွယ္မ်ားလည္း ပါဝင္သည္။
ဆဒံုးေဒသမ်ားသုိ႔ သြားေရာက္လႉဒါန္းရန္ ျမန္မာအစုိးရႏွင့္ KIO တို႔ၾကား သေဘာတူညီမႈအရ သြားေရာက္ လႉဒါန္းျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း ရန္ကုန္ရွိ ကုလသမဂၢ ျပန္ၾကားေရးတာဝန္ခံ ဦးေအးဝင္းက ေျပာသည္။
“ပထမ တသုတ္က လူတေထာင္စာပါ။ လက္လွမ္းမီသေလာက္ သြားလႉၾကမွာပါ။ ဒီေနရာ သြားဖုိ႔ အင္မတန္ ခက္ခဲ တယ္။ လံုျခံဳေရးအေျခအေန၊ လမ္းအေျခအေန၊ သြားႏုိင္တဲ့ ယာဥ္တန္းေတြ စတဲ့အေျခအေနေတြကို ထည့္စဥ္းစားၿပီး လက္လွမ္းမီသေလာက္ သြားလႉတာပါ”ဟု သူက ေျပာသည္။
ကုလသမဂၢ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားမွ ကူညီေထာက္ပ႔့သည့္ ကုန္တင္ယာဥ္တန္း ၃ စီးတြင္ ဆန္၊ ဆီ၊ ဆား၊ ကုလာပဲ တလစာႏွင့္ အုိးခြက္ပစၥည္းမ်ား၊ မုိးကာ၊ ေစာင္၊ ျခင္ေထာင္၊ တာလပတ္ႏွင္႔ ေဆးဝါးပစၥည္းမ်ား ပါဝင္ၿပီး ဝုိင္းေမာ္ၿမိဳ႕နယ္ အတြင္းရွိ ဆဒံုး၊ စကာပါ၊ ဘြမ္ဝါေက်းရြာမ်ားမွ စစ္ေျပး ဒုကၡသည္မ်ားအတြက္ ျဖစ္သည္။
အဆိုပါ ေထာက္ပံ့ယာဥ္တန္းကို ျမစ္ၾကီးနားၿမိဳ႕မွ ဆဒံုးေဒသအထိ ျမန္မာအစုိးရဘက္က လံုျခံဳေရးတာဝန္ယူၿပီး ဆဒံုးမွ ဒုကၡသည္စခန္းမ်ားသုိ႔ သြားမည့္လံုျခံဳေရးကုိ ကခ်င္လြတ္လပ္ေရးအဖြဲ႔ KIO မွ တာဝန္ယူေပးျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း KIO ဒုစစ္ဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္မႉးခ်ဳပ္ ဂြမ္ေမာ္ က ေျပာသည္။
“က်ေနာ္တို႔လည္း UN နဲ႔ စကားေျပာလို႔ မရေသးဘူး။ အခု အေရးၾကီးတဲ့ စစ္ေျပးဒုကၡသည္စခန္း တခုႏွစ္ခုကုိ အရင္ လႉဒါန္းလာတယ္လုိ႔ပဲ ထင္တယ္။ UN အဖြဲ႔ ေခါင္းေဆာင္ေတြ ဒီေန႔ေရာက္လုိ႔ အခု ပစၥည္းလႉေနၿပီ။ ကူညီဖု႔ိ လိုလို႔ ကူညီတာပဲ” ဟု ေျပာသည္။
တ႐ုတ္-ျမန္မာနယ္စပ္ မိုင္ဂ်ာယန္ႏွင့္ လြယ္ဂ်ယ္ၿမိဳ႕မ်ားတြင္ UN အဖြဲ႔မွ တာဝန္ရွိသူ ေဒါက္တာမိုးေအာင္ ဦးေဆာင္ေသာ အဖြဲ႔တဖြဲ႔ကလည္း ကခ်င္စစ္ေျပးဒုကၡသည္မ်ားအား လႉဒါန္းရန္ အဂၤါေန႔တြင္ ေရာက္ရွိၾကမည္ ျဖစ္သည္။ျမန္မာအစုိးရႏွင့္ KIO တုိ႔၏ သေဘာတူညီခ်က္အေပၚမူတည္၍ စစ္ေျပး ဒုကၡသည္မ်ားထံသုိ႔ ထပ္မံ လႉဒါန္းသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ဦးေအးဝင္းက ဆက္ေျပာသည္။
၂ဝ၁၁ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ ၂ ရက္ေန႔က UNHCR ႏွင့္ UNICEF မွ ကုိယ္စားလွယ္မ်ား ပထမဆံုးအၾကိမ္ ေရာက္ရွိလာၿပီး အိမ္တြင္းသံုး ကယ္ဆယ္ေရး ပစၥည္းအစံု ၈ဝဝ လႉဒါန္းေပးခဲ႔သည့္အတြက္ ယခုတၾကိမ္မွာ ဒုတိယအၾကိမ္ေျမာက္ လႉဒါန္းျခင္း ျဖစ္သည္။
ကုလသမဂၢ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားက ကခ်င္စစ္ေျပးဒုကၡသည္ေပါင္း ၅ ေသာင္းေက်ာ္ရွိသည္ဟု ခန္႔မွန္းထားေသာ္လည္း KIO အဖြဲ႔အစည္းမ်ား၏ စာရင္းအရ KIO ထိန္းခ်ဳပ္နယ္ေျမအတြင္းႏွင့္ ျမစ္ၾကီးနား၊ ဗန္ေမာ္၊ မုိးေမာက္ စသည့္ၿမိဳ႕နယ္ အတြင္းတြင္ အုိးအိမ္စြန္႔ခြာ ထြက္ေျပးေနထုိင္ေနရသူေပါင္း ၆ ေသာင္းေက်ာ္ရွိသည္ဟု ဆိုသည္။
ကခ်င္ ဒုကၡသည္ေတြထံ ကုလ ဒုတိယအၾကိမ္ အကူအညီပို႔
ၿပီးခဲ့တဲ့ ႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ တုန္းက တစ္ၾကိမ္ သြားေရာက္ ကူညီ ကယ္ဆယ္ခဲ့ ဖူးၿပီးေတာ့ ဒီ ဒုတိယအၾကိမ္ ေျမာက္ ကယ္ဆယ္ေရး အစီအစဥ္မွာေတာ့ ဆဒံုးေဒသ ဘက္ကို လူ တေထာင္ အတြက္ တလစာ စားနပ္ရိကၡာ ေပးပို႔ထားၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။ တရုတ္ျမန္မာ နယ္စပ္ ေဒသက မိုင္ဂ်ာယန္ နဲ႔ လြယ္ဂ်ယ္ ေဒသ ဘက္ကိုလည္း ကယ္ဆယ္ေရး ယာဥ္တန္း ေတြ ဒီကေန႔ ထြက္ခြာသြားျပီ လုိ႔ ရန္ကုန္ၿမိဳ႔ရိွ ကုလသမဂၢ ရံုး ျပန္ၾကားေရး အရာရိွက ေျပာပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လို႔လည္း ဒုကၡသည္ ဦးေရက တစ္ေသာင္းေလာက္ ရွိေနတာ မို႔လို႔ လက္ရွိ လူ တစ္ေထာင္စာ အတြက္သာ ပို႔ေဆာင္ ႏိုင္တာက မလံု ေလာက္ ေသးဘူး လို႔ ကယ္ဆယ္ေရး အဖြဲ႔ေတြ က ေျပာေနၾကတာလည္း ရွိပါတယ္။
ကခ်င္လြတ္လပ္ေရးတပ္မေတာ္ ေကအိုင္ေအ (KIA) နဲ႔ ျမန္မာအစုိးရတပ္အၾကား ၁၀ လ နီးပါးၾကာ ျဖစ္ပြားတဲ့ စစ္ပဲြေၾကာင့္ ေဒသခံျပည္သူေတြဟာ ျမစ္ၾကီးနား၊ ၀ိုင္းေမာ္၊ မိုးေမာက္၊ ဗန္းေမာ္စတဲ့ ကခ်င္ျပည္နယ္ က ၿမိဳ႔ၾကီးေတြ ကို လူ ႏွစ္ေသာင္း ေက်ာ္ထြက္ေျပး ေနၾကရသလုိ တရုတ္ ျမန္မာ နယ္စပ္ ေဒသက ေကအိုင္ေအ (KIA) ထိန္းခ်ဳပ္ရာ ေဒသ အတြင္းကိုလည္း ေလးေသာင္း ေက်ာ္ေလာက္ ထြက္ေျပး ေနၾကရတာ ျဖစ္ပါတယ္။
ကခ်င္ျပည္နယ္က ၿမိဳ႔ၾကီးေတြေပၚ တိမ္းေရွာင္သြားသူေတြကိုေတာ့ အစိုးရနဲ႔ ကုလသမဂၢ လက္ေအာက္ခံ ဌာနေတြ အပါအ၀င္ ျမန္မာျပည္က လူမႈေရး၊ ဘာသာေရး ၊ႏိုင္ငံေရး အဖဲြ႔အစည္း ေတြက ကူညီေထာက္ပံ ေနၾကပါတယ္။ တရုတ္ ျမန္မာ နယ္စပ္မွာေရာက္ရိွေနသူေတြကိုေတာ့ ျပည္တြင္း နဲ႔ နုိင္ငံတကာ အဖဲြ႔အစည္း ေတြ ရဲ့ ကူညီ ေထာက္ပံ့တာေတြ မရတာေၾကာင့္ လေပါင္း အေတာ္ၾကာ အခက္အခဲ ေတြနဲ႔ ရင္ဆုိင္ ေနၾက ရပါတယ္။
ဒီကေန႔မွာေတာ့ ကုလသမဂၢ ရဲ့ လက္ေအာက္ခံဌာနေတြ ျဖစ္တဲ့ ကုလသမဂၢ ဒုကၡသည္မ်ားဆုိင္ရာ မဟာ မင္းၾကီး (UNHCR)၊ ကုလသမဂၢ လူသားခ်င္း စာနာမႈ ကူညီေရးဌာန (UNOCHA)၊ ကုလသမဂၢ ကေလး မ်ား ရံပံုေငြအဖဲြ႔ (UNICEF) စတဲ့ အဖဲြ႔ေတြရဲ့ ကူညီ ကယ္ဆယ္ေရး ယာဥ္တန္းေတြဟာ တရုတ္ ျမန္မာ နယ္စပ္ ေဒသ ပဋိပကၡျဖစ္ပြားရာေဒသအတြင္းက ဒုကၡသည္ စခန္းတခုဆီကို ေရာက္ရိွ သြားၿပီလို႔ ရန္ကုန္ၿမိဳ႔ ကုလသမဂၢရံုးက ျပန္ၾကားေရးအရာရိွ ဦးေအး၀င္းက ေျပာပါတယ္။
"အဓိကကေတာ့ ဆဒံုးရယ္၊ လြယ္ဂ်ယ္ရယ္၊ မိုင္ဂ်ာယန္ရယ္ေပါ့။ ဆဒံုကေတာ့ စေနေန႔က ထြက္တဲ့ ယာဥ္တန္း က ေရာက္သြားၿပီဗ်။ ဒီေန႔ မနက္မွာဆုိရင္ ေထာ္လာဂ်ီနဲ႔ မုိင္ဂ်ာယန္ေဒသကို ယာဥ္တန္းေတြ ထပ္ထြက္ သြားတယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။ ေလာေလာဆယ္မွာေတာ့ ဒီၿမိဳ႔ေပၚမွာ မဟုတ္တဲ့ ေဒသေတြေပ့ါ။ ပဋိပကၡ ျဖစ္ေနတဲ့ ေဒသေတြကို ေရာက္ေအာင္ ပို႔တာေပါ့။"
၀ိုင္းေမာ္ၿမိဳ႔နယ္ ဆဒံုးေဒသ အတြင္းက ဒုကၡသည္ စခန္းကိုေတာ့ ပထမ အသုတ္အေနနဲ႔ လူ တေထာင္ စာ ဆန္၊ဆီ၊ ဆား စတဲ့စားနပ္ရိကၡာနဲ႔ ေစာင္၊ ျခင္ေထာင္၊ တာလပတ္၊ ေရသန္႔ေဆးစတာေတြကို ေပးပို႔ ထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီကယ္ဆယ္ေရး ပစၥည္းေတြကို ကုလသမဂၢ နဲ႔ ကခ်င္ ျပည္နယ္က အဖဲြ႔အစည္း ေတြက ပူးေပါင္းေပးပို႔တာျဖစ္တယ္လို႔ ဦးေအး၀င္းက ေျပာပါတယ္။
ကုလသမဂၢအဖဲြ႔ကေတာ့ ကယ္ဆယ္ေရး ပစၥည္း ေတြကို ဆက္လက္ ပို႔ေဆာင္ဖုိ႔ ရည္ရြယ္ထားၿပီး ဒီအတြက္ လိုအပ္ခ်က္ ေတြကိုေတာ့ ဦးေအး၀င္းက အခုလုိ ဆက္ေျပာပါတယ္။
“ဒါေပမဲ့ ဒီဟာေတြကို ဆက္တုိက္ ပို႔ႏိုင္ဖုိ႔က အေရးၾကီးပါတယ္။ ဆက္တုိက္ ပို႔ဖုိ႔ ရည္ရြယ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အေျခအေနေပးမွသာ ပို႔လို႔ ရပါမယ္။ အေျခအေနကလည္း နယ္ေျမ အေျခအေန၊ လံုၿခံဳေရး အေျခအေန စသည္ ျဖင့္ေပါ့။ ရာသီဥတု အေျခအေန၊ လမ္းပန္း ဆက္သြယ္ေရး အေျခအေန စသည့္ျဖင့္ ဒါေတြလည္း ပါတာေပါ့။ သြားတဲ့ ယာဥ္တန္းေတြ အႏၱရာယ္မရိွဖုိ႔ကလည္း အေရးႀကီးပါတယ္။ ဒီလုိ ယာဥ္တန္း သြားႏိုင္ဖုိ႔ ဆုိတာ အဖက္ဖက္က ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ရပါတယ္။ အစိုးရဘက္ကေကာ၊ ေကအိုင္အို (KIO) ဘက္ ကေကာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ရပါတယ္။ သူတုိ႔ရဲ့ သေဘာတူညီခ်က္လည္း လုိအပ္ပါတယ္။ အဲဒါမွလည္း အဆင္ ေျပေျပသြားလုိ႔ ရမွာပါ ခင္ဗ်။”
ဒီကေန႔ ကုလသမဂၢ ယာဥ္တန္းဟာ တရုတ္ျမန္မာနယ္စပ္ နယ္ျခားမွတ္တိုင္အမွတ္ ၈ အနီး က စခန္းကို ေရာက္ရိွလာေၾကာင္း KIO ဒုကၡသည္ေရးရာ တာ၀န္ခံ ဦးဒဲြပီဆာက ေျပာပါတယ္။
"ယာဥ္တန္းေတြက သူတို႔က မတ္ ၂၄ ရက္ ကေန ျမစ္ၾကီးနားကေန စထြက္တယ္။ ဟုိ ဆဒံုးမွာ အိပ္တယ္။ မေန႔က ဆဒံုးကေန ျပန္ထြက္ေတာ့ လမ္းက ၾကမ္းတယ္။ ေမာ္ေတာ္ကား ကလည္း ခဏ၊ ခဏပ်က္ေတာ့ မေန႔ညက ဒီ က်ေနာ္တုိ႔ ဒုကၡသည္ စခန္းနဲ႔ ၅ မိုင္ေလာက္ေ၀းတဲ့ အိပ္ၿပီးမွ ဒီမနက္ ေျခာက္ နာရီကေန သူတုိ႔က စထြက္တယ္။ ကိုး နာရီေက်ာ္မွာ ေရာက္တယ္။ အခု က်ေနာ္တုိ႔ ၁၂နာရီ ေနာက္ပိုင္းမွာ ပစၥည္း ေ၀ေပးေနၿပီ။"
ဆဒံုးၿမိဳ႔နယ္ခဲြအတြင္းက ဒုကၡသည္စခန္းမွာ လူဦးေရ ၄၀၀၀ ေက်ာ္ေလာက္ရိွတယ္လုိ႔ ဦးဒဲြပီဆာက ေျပာပါတယ္။ ဒီကေန ဗန္းေမာ္ကေနထြက္တဲ့ အျခား ယာဥ္တန္း တခုကေတာ့ မုိင္ဂ်ာယန္ကုိ မနကျ္ဖန္ ေလာက္မွ ေရာက္မယ္လုိ႔ ခန္႔မွန္းထားပါတယ္။ ဗန္းေမာ္က ထြက္မယ့္ ယာဥ္တန္းဟာ ၂၄ ရက္ ေန႔မွာ ထြက္ဖုိ႔ ရည္ရြယ္ထားေပမဲ့ မုိးေမာက္ ၿမိဳ႔နယ္အတြင္း တုိက္ပဲြျဖစ္ေနတာေၾကာင့္ ဒီကေန႔မွ ထြက္ႏိုင္တာ ျဖစ္တယ္လုိ႔ ေျပာပါတယ္။
ဒုကၡသည္ စခန္းအမ်ားစု ဟာ သြားလာေရး ခက္ခဲတာနဲ႔ မိုးအကာ ေတြ လိုအပ္ ေနတာေၾကာင့္မုိးတြင္းမွာ အခက္အခဲ ရိွႏိုင္ေၾကာင္း ဦးဒဲြပီဆာက ေျပာပါတယ္။
"လမ္းပန္းလည္း ခက္ခဲတယ္ဆုိေတာ့ မိုးတြင္းအတြက္ ဘယ္လို လုပ္ႏိုင္မလဲ။ အဲဒါ အတြက္ က်ေနာ္တုိ႔ လည္း နည္းနည္း စိတ္ပူပန္တယ္။ လိုတာေတာ့ စားနပ္ရိကၡာ ေနေရးထုိင္ေရး၊ တဲေဆာက္ဖုိ႔ ပစၥည္းေတြ၊ ေဆး၀ါးေတြ ဒါေတြက အဓိက လိုတာ။ မိုးတြင္းအတြက္ ျပင္ဆင္ဖို႔ဆုိေတာ့ ဒီလမွာ က်ေနာ္တုိ႔ လုပ္ရ မယ္ဆုိေတာ့ လုပ္ငန္း အဓိက ျဖစ္ေနတယ္။ ဒါေၾကာင့္ တဲေတြဘာေတြ ေဆာက္ဖုိ႔ဆုိလည္း အခု မုိးမက် ခင္ ေဆာက္ဖုိ႔ အစီအစဥ္ေတြရိွတယ္။ ဒါေပမဲ့ အစစ အရာရာမွာ ခက္ခဲေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ ရည္မွန္း ထားသေလာက္ ေတာ့ မလုပ္ႏိုင္ေသးဘူး။ အဲလုိေတာ့ အခက္အခဲရိွပါတယ္။"
ကုသမဂၢ က အခုလို အေရးေပၚ အကူအညီ ေတြကို ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္ ဒီဇင္ဘာ လအတြင္းက လုိင္ဇာၿမိဳ႔ကို ပထမဆံုး ေရာက္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီအေခါက္ကေတာ့ မိသားစု ၈၀၀ ေက်ာ္ အတြက္ ကူညီ ကယ္ဆယ္ ေရး ပစၥည္းေတြကို ေထာက္ပံခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။
အခုအခါမွာ စစ္ပဲြေၾကာင့္ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ေနရတဲ့ ဒုကၡသည္ ေျခာက္ေသာင္း ေက်ာ္ဟာ လယ္ယာ မစုိက္ပ်ိဳးႏိုင္ တာေၾကာင့္ သူတုိ႔အတြက္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ ကုန္အထိ စားနပ္ရိကၡာေတြ ကူညီ ေထာက္ပံေပး ရမယ့္ အေျခအေန ရိွေၾကာင္း ကုလသမဂၢ ကယ္ဆယ္ေရး အဖဲြ႔ေတြက သံုးသပ္ထားပါတယ္။
ေကအိုင္ေအ (KIA) နဲ႔ ျမန္မာအစိုးရၾကား မွာေတာ့ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ဇြန္လ တုိက္ပဲြေတြ စတင္ၿပီးတဲ့ေနာက္မွာ အနည္းဆံုး ခုႏွစ္ ၾကိမ္ေလာက္ ေတြ႔ဆံု ေဆြးေႏြး ခဲ့ေပမဲ့ တုိက္ပဲြေတြဟာ ရပ္ဆုိင္းမသြားပါဘူး။ ဒီလ အတြင္း မွာပဲ တုိက္ပဲြေပါင္း ၇၀ ေက်ာ္ျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီး ေနာက္လ က်င္းပမယ့္ ၾကားျဖတ္ ေရြးေကာက္ပဲြ ကိုလည္း ကခ်င္ျပည္နယ္ က မဲဆႏၵ နယ္ ၃ နယ္မွာ လံုၿခံဳေရး အေျခအေန ေၾကာင့္ ရက္ေရႊ႔ ဆုိင္း ထား ရပါတယ္။ ဒီရက္ပိုင္း အတြင္းမွာေတာ့ တုိက္ပဲြေတြ ပိုမိုျပင္းထန္လာတဲ့ အေျခအေန ေတြေၾကာင့္ ဒုကၡသည္ေတြ အိမ္ျပန္ရမယ့္ အေရးဟာလည္း လွမ္းေ၀းေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။
၀ိုင္းေမာ္ၿမိဳ႔နယ္ ဆဒံုးေဒသ အတြင္းက ဒုကၡသည္ စခန္းကိုေတာ့ ပထမ အသုတ္အေနနဲ႔ လူ တေထာင္ စာ ဆန္၊ဆီ၊ ဆား စတဲ့စားနပ္ရိကၡာနဲ႔ ေစာင္၊ ျခင္ေထာင္၊ တာလပတ္၊ ေရသန္႔ေဆးစတာေတြကို ေပးပို႔ ထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီကယ္ဆယ္ေရး ပစၥည္းေတြကို ကုလသမဂၢ နဲ႔ ကခ်င္ ျပည္နယ္က အဖဲြ႔အစည္း ေတြက ပူးေပါင္းေပးပို႔တာျဖစ္တယ္လို႔ ဦးေအး၀င္းက ေျပာပါတယ္။
ကုလသမဂၢအဖဲြ႔ကေတာ့ ကယ္ဆယ္ေရး ပစၥည္း ေတြကို ဆက္လက္ ပို႔ေဆာင္ဖုိ႔ ရည္ရြယ္ထားၿပီး ဒီအတြက္ လိုအပ္ခ်က္ ေတြကိုေတာ့ ဦးေအး၀င္းက အခုလုိ ဆက္ေျပာပါတယ္။
“ဒါေပမဲ့ ဒီဟာေတြကို ဆက္တုိက္ ပို႔ႏိုင္ဖုိ႔က အေရးၾကီးပါတယ္။ ဆက္တုိက္ ပို႔ဖုိ႔ ရည္ရြယ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အေျခအေနေပးမွသာ ပို႔လို႔ ရပါမယ္။ အေျခအေနကလည္း နယ္ေျမ အေျခအေန၊ လံုၿခံဳေရး အေျခအေန စသည္ ျဖင့္ေပါ့။ ရာသီဥတု အေျခအေန၊ လမ္းပန္း ဆက္သြယ္ေရး အေျခအေန စသည့္ျဖင့္ ဒါေတြလည္း ပါတာေပါ့။ သြားတဲ့ ယာဥ္တန္းေတြ အႏၱရာယ္မရိွဖုိ႔ကလည္း အေရးႀကီးပါတယ္။ ဒီလုိ ယာဥ္တန္း သြားႏိုင္ဖုိ႔ ဆုိတာ အဖက္ဖက္က ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ရပါတယ္။ အစိုးရဘက္ကေကာ၊ ေကအိုင္အို (KIO) ဘက္ ကေကာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ရပါတယ္။ သူတုိ႔ရဲ့ သေဘာတူညီခ်က္လည္း လုိအပ္ပါတယ္။ အဲဒါမွလည္း အဆင္ ေျပေျပသြားလုိ႔ ရမွာပါ ခင္ဗ်။”
ဒီကေန႔ ကုလသမဂၢ ယာဥ္တန္းဟာ တရုတ္ျမန္မာနယ္စပ္ နယ္ျခားမွတ္တိုင္အမွတ္ ၈ အနီး က စခန္းကို ေရာက္ရိွလာေၾကာင္း KIO ဒုကၡသည္ေရးရာ တာ၀န္ခံ ဦးဒဲြပီဆာက ေျပာပါတယ္။
"ယာဥ္တန္းေတြက သူတို႔က မတ္ ၂၄ ရက္ ကေန ျမစ္ၾကီးနားကေန စထြက္တယ္။ ဟုိ ဆဒံုးမွာ အိပ္တယ္။ မေန႔က ဆဒံုးကေန ျပန္ထြက္ေတာ့ လမ္းက ၾကမ္းတယ္။ ေမာ္ေတာ္ကား ကလည္း ခဏ၊ ခဏပ်က္ေတာ့ မေန႔ညက ဒီ က်ေနာ္တုိ႔ ဒုကၡသည္ စခန္းနဲ႔ ၅ မိုင္ေလာက္ေ၀းတဲ့ အိပ္ၿပီးမွ ဒီမနက္ ေျခာက္ နာရီကေန သူတုိ႔က စထြက္တယ္။ ကိုး နာရီေက်ာ္မွာ ေရာက္တယ္။ အခု က်ေနာ္တုိ႔ ၁၂နာရီ ေနာက္ပိုင္းမွာ ပစၥည္း ေ၀ေပးေနၿပီ။"
ဆဒံုးၿမိဳ႔နယ္ခဲြအတြင္းက ဒုကၡသည္စခန္းမွာ လူဦးေရ ၄၀၀၀ ေက်ာ္ေလာက္ရိွတယ္လုိ႔ ဦးဒဲြပီဆာက ေျပာပါတယ္။ ဒီကေန ဗန္းေမာ္ကေနထြက္တဲ့ အျခား ယာဥ္တန္း တခုကေတာ့ မုိင္ဂ်ာယန္ကုိ မနကျ္ဖန္ ေလာက္မွ ေရာက္မယ္လုိ႔ ခန္႔မွန္းထားပါတယ္။ ဗန္းေမာ္က ထြက္မယ့္ ယာဥ္တန္းဟာ ၂၄ ရက္ ေန႔မွာ ထြက္ဖုိ႔ ရည္ရြယ္ထားေပမဲ့ မုိးေမာက္ ၿမိဳ႔နယ္အတြင္း တုိက္ပဲြျဖစ္ေနတာေၾကာင့္ ဒီကေန႔မွ ထြက္ႏိုင္တာ ျဖစ္တယ္လုိ႔ ေျပာပါတယ္။
ဒုကၡသည္ စခန္းအမ်ားစု ဟာ သြားလာေရး ခက္ခဲတာနဲ႔ မိုးအကာ ေတြ လိုအပ္ ေနတာေၾကာင့္မုိးတြင္းမွာ အခက္အခဲ ရိွႏိုင္ေၾကာင္း ဦးဒဲြပီဆာက ေျပာပါတယ္။
"လမ္းပန္းလည္း ခက္ခဲတယ္ဆုိေတာ့ မိုးတြင္းအတြက္ ဘယ္လို လုပ္ႏိုင္မလဲ။ အဲဒါ အတြက္ က်ေနာ္တုိ႔ လည္း နည္းနည္း စိတ္ပူပန္တယ္။ လိုတာေတာ့ စားနပ္ရိကၡာ ေနေရးထုိင္ေရး၊ တဲေဆာက္ဖုိ႔ ပစၥည္းေတြ၊ ေဆး၀ါးေတြ ဒါေတြက အဓိက လိုတာ။ မိုးတြင္းအတြက္ ျပင္ဆင္ဖို႔ဆုိေတာ့ ဒီလမွာ က်ေနာ္တုိ႔ လုပ္ရ မယ္ဆုိေတာ့ လုပ္ငန္း အဓိက ျဖစ္ေနတယ္။ ဒါေၾကာင့္ တဲေတြဘာေတြ ေဆာက္ဖုိ႔ဆုိလည္း အခု မုိးမက် ခင္ ေဆာက္ဖုိ႔ အစီအစဥ္ေတြရိွတယ္။ ဒါေပမဲ့ အစစ အရာရာမွာ ခက္ခဲေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ ရည္မွန္း ထားသေလာက္ ေတာ့ မလုပ္ႏိုင္ေသးဘူး။ အဲလုိေတာ့ အခက္အခဲရိွပါတယ္။"
ကုသမဂၢ က အခုလို အေရးေပၚ အကူအညီ ေတြကို ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္ ဒီဇင္ဘာ လအတြင္းက လုိင္ဇာၿမိဳ႔ကို ပထမဆံုး ေရာက္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီအေခါက္ကေတာ့ မိသားစု ၈၀၀ ေက်ာ္ အတြက္ ကူညီ ကယ္ဆယ္ ေရး ပစၥည္းေတြကို ေထာက္ပံခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။
အခုအခါမွာ စစ္ပဲြေၾကာင့္ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ေနရတဲ့ ဒုကၡသည္ ေျခာက္ေသာင္း ေက်ာ္ဟာ လယ္ယာ မစုိက္ပ်ိဳးႏိုင္ တာေၾကာင့္ သူတုိ႔အတြက္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ ကုန္အထိ စားနပ္ရိကၡာေတြ ကူညီ ေထာက္ပံေပး ရမယ့္ အေျခအေန ရိွေၾကာင္း ကုလသမဂၢ ကယ္ဆယ္ေရး အဖဲြ႔ေတြက သံုးသပ္ထားပါတယ္။
ေကအိုင္ေအ (KIA) နဲ႔ ျမန္မာအစိုးရၾကား မွာေတာ့ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ဇြန္လ တုိက္ပဲြေတြ စတင္ၿပီးတဲ့ေနာက္မွာ အနည္းဆံုး ခုႏွစ္ ၾကိမ္ေလာက္ ေတြ႔ဆံု ေဆြးေႏြး ခဲ့ေပမဲ့ တုိက္ပဲြေတြဟာ ရပ္ဆုိင္းမသြားပါဘူး။ ဒီလ အတြင္း မွာပဲ တုိက္ပဲြေပါင္း ၇၀ ေက်ာ္ျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီး ေနာက္လ က်င္းပမယ့္ ၾကားျဖတ္ ေရြးေကာက္ပဲြ ကိုလည္း ကခ်င္ျပည္နယ္ က မဲဆႏၵ နယ္ ၃ နယ္မွာ လံုၿခံဳေရး အေျခအေန ေၾကာင့္ ရက္ေရႊ႔ ဆုိင္း ထား ရပါတယ္။ ဒီရက္ပိုင္း အတြင္းမွာေတာ့ တုိက္ပဲြေတြ ပိုမိုျပင္းထန္လာတဲ့ အေျခအေန ေတြေၾကာင့္ ဒုကၡသည္ေတြ အိမ္ျပန္ရမယ့္ အေရးဟာလည္း လွမ္းေ၀းေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။
ပုလဲမွာလည္း မဲစာရင္းလြဲဟု NLD ဆို
ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ စစ္ကိုင္းတိုင္း၊ ပုလဲၿမိဳ႕နယ္တြင္ မဲေပးႏိုင္သူဦးေရ ၁,၀၀၀ ေက်ာ္ မဲစာရင္းတြင္ ပါမလာေၾကာင္း အမ်ဳိးသား ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ NLD ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္း က ေျပာသည္။
ပုလဲၿမိဳ႕နယ္တြင္ မဲေပးႏိုင္သူဦးေရ ၈ဝ,ဝဝဝ ေက်ာ္ ရွိသည့္အနက္ မဲေပးႏိုင္ေသာ္လည္း မဲစာရင္းထဲ မပါဝင္သည့္ မဲဆႏၵရွင္ ၁,ဝဝဝ ေက်ာ္ရွိသည္ဟု ပုလဲျမိဳ႕နယ္တြင္ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္မည့္ NLD ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းေဒၚခင္စန္းလိႈင္က
“ကြာဟတာေတြ ရွိတယ္။ မဲစာရင္းမွာ လူက်န္ခဲ့တာေပါ့။ ေနာက္တမ်ိဳးက က်ေတာ့ ေသဆံုးသူေတြကို မဲစာရင္းမွာ ထည့္ထားတာ။ အသက္ မျပည့္သူေတြကိုလည္း မဲစာရင္းမွာ ထည့္ထားတယ္။ ဥပမာ အိမ္ေထာင္စုေတြထဲမွာ မဲေပးႏိုင္သူ ငါးေယာက္ ရွိတယ္။ သံုးေယာက္ပဲ ပါတယ္။ အသက္ ၁၈ ႏွစ္ ျပည့္ျပီးေတာ့လည္း မဲစာရင္းထဲ ထည့္ေပးမထားဘူး။ အခ်ိဳ႕ရြာေတြဆို ရာနဲ႔ခ်ီ ရွိတယ္” ဟု ေျပာသည္။
၂ဝ၁ဝ ေရႊးေကာက္ပြဲတုန္းက မဲစာရင္းအတိုင္း မဲစာရင္းျပဳစုထားျပီး ၂ဝ၁၂ ခုႏွစ္တြင္ မဲေပးႏိုင္သည့္ အသက္ ၁၈ ႏွစ္ ျပည့္သြားသူမ်ားအား မဲစာရင္းတြင္ ထည့္သြင္းေပးမထားျခင္းကို ရည္ညႊန္းေျပာဆိုျခင္း ျဖစ္သည္။
စစ္ကိုင္းတိုင္းအတြင္း လစ္လပ္ေနရာ ငါးေနရာလံုးတြင္ မဲစာရင္းကြာဟမႈမ်ား၊ လႊဲေခ်ာ္မႈမ်ား ျဖစ္ပြားေနသည့္အတြက္ မဲစာရင္းမ်ားအား အလွ်င္အျမန္ ျပဳစုခဲ့ျပီး ျပည္ေထာင္စုေရႊးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္သို႔ မတ္လ ၂၄ ရက္ေန႔က တင္ျပထားေၾကာင္းႏွင့္ ေကာ္မရွင္အား တိတိက်က် ေမးျမန္းသြားမည္ဟု ေဒၚခင္စန္းလိႈင္ က ဆိုသည္။
ဧၿပီ ၁ ရက္ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ပုလဲၿမိဳ႕နယ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ မဲဆႏၵနယ္ေျမမွ NLD၊ ၾကံ့ခိုင္ေရးႏွင့္ ျပည္သူ႔ ဒီမိုကေရစီပါတီတို႔မွ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္ၾကမည္ျဖစ္ၿပီး ၾကံ့ခိုင္ေရးကိုယ္စားလွယ္ ဦးေဌးႏိုင္မွာ ျပန္ၾကားေရးဝန္ၾကီး ဦးေက်ာ္ဆန္း ၏ ေယာကၹေတာ္စပ္သူျဖစ္သည္။
ပုလဲၿမိဳ႕နယ္တြင္ မဲေပးႏိုင္သူဦးေရ ၈ဝ,ဝဝဝ ေက်ာ္ ရွိသည့္အနက္ မဲေပးႏိုင္ေသာ္လည္း မဲစာရင္းထဲ မပါဝင္သည့္ မဲဆႏၵရွင္ ၁,ဝဝဝ ေက်ာ္ရွိသည္ဟု ပုလဲျမိဳ႕နယ္တြင္ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္မည့္ NLD ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းေဒၚခင္စန္းလိႈင္က
“ကြာဟတာေတြ ရွိတယ္။ မဲစာရင္းမွာ လူက်န္ခဲ့တာေပါ့။ ေနာက္တမ်ိဳးက က်ေတာ့ ေသဆံုးသူေတြကို မဲစာရင္းမွာ ထည့္ထားတာ။ အသက္ မျပည့္သူေတြကိုလည္း မဲစာရင္းမွာ ထည့္ထားတယ္။ ဥပမာ အိမ္ေထာင္စုေတြထဲမွာ မဲေပးႏိုင္သူ ငါးေယာက္ ရွိတယ္။ သံုးေယာက္ပဲ ပါတယ္။ အသက္ ၁၈ ႏွစ္ ျပည့္ျပီးေတာ့လည္း မဲစာရင္းထဲ ထည့္ေပးမထားဘူး။ အခ်ိဳ႕ရြာေတြဆို ရာနဲ႔ခ်ီ ရွိတယ္” ဟု ေျပာသည္။
၂ဝ၁ဝ ေရႊးေကာက္ပြဲတုန္းက မဲစာရင္းအတိုင္း မဲစာရင္းျပဳစုထားျပီး ၂ဝ၁၂ ခုႏွစ္တြင္ မဲေပးႏိုင္သည့္ အသက္ ၁၈ ႏွစ္ ျပည့္သြားသူမ်ားအား မဲစာရင္းတြင္ ထည့္သြင္းေပးမထားျခင္းကို ရည္ညႊန္းေျပာဆိုျခင္း ျဖစ္သည္။
စစ္ကိုင္းတိုင္းအတြင္း လစ္လပ္ေနရာ ငါးေနရာလံုးတြင္ မဲစာရင္းကြာဟမႈမ်ား၊ လႊဲေခ်ာ္မႈမ်ား ျဖစ္ပြားေနသည့္အတြက္ မဲစာရင္းမ်ားအား အလွ်င္အျမန္ ျပဳစုခဲ့ျပီး ျပည္ေထာင္စုေရႊးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္သို႔ မတ္လ ၂၄ ရက္ေန႔က တင္ျပထားေၾကာင္းႏွင့္ ေကာ္မရွင္အား တိတိက်က် ေမးျမန္းသြားမည္ဟု ေဒၚခင္စန္းလိႈင္ က ဆိုသည္။
ဧၿပီ ၁ ရက္ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ပုလဲၿမိဳ႕နယ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ မဲဆႏၵနယ္ေျမမွ NLD၊ ၾကံ့ခိုင္ေရးႏွင့္ ျပည္သူ႔ ဒီမိုကေရစီပါတီတို႔မွ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္ၾကမည္ျဖစ္ၿပီး ၾကံ့ခိုင္ေရးကိုယ္စားလွယ္ ဦးေဌးႏိုင္မွာ ျပန္ၾကားေရးဝန္ၾကီး ဦးေက်ာ္ဆန္း ၏ ေယာကၹေတာ္စပ္သူျဖစ္သည္။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ႕ က်န္းမာေရးအေျခအေန ျပန္ေကာင္းလာ
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ႕ က်န္းမာေရး အေျခအေနဟာ စိုးရိမ္ဖြယ္ရာမရွိေပမယ့္ အနားယူဖုိ႔ လုိအပ္ေၾကာင္း မိသားစုဆရာဝန္ ေဒါက္တာတင္မ်ိဳးဝင္းက အၾကံေပးတဲ့အတြက္ မနက္ျဖန္မွာ သြားမယ့္ခရီးစဥ္ကုိ ဖ်က္လုိက္တဲ့အေၾကာင္း သိရပါတယ္။ထပ္ျပီး ခရီးပန္းတဲ့ဒဏ္ မျဖစ္ေစလိုတာေၾကာင့္ သူ႔ရဲ႕စည္းရုံးေရး ေနာက္ဆံုးခရီးစဥ္ျဖစ္တဲ့ ေရနံေခ်ာင္း၊ မေကြး၊ ေတာင္တြင္းၾကီး ခရီးစဥ္ကို ဖ်က္လုိက္တဲ့အေၾကာင္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ႕ လံုျခံဳေရးတာ၀န္ခံ ဦးခြန္သာျမင့္က ေျပာပါတယ္။ျမန္မာႏုိင္ငံ ေဒသအႏွံ႔အျပားကို မဲဆြယ္စည္းရုံးေရး ထြက္ေနတဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဟာ ၿမိတ္ကြ်န္းစု စည္းရုံးေရးခရီးစဥ္မွာ ေသြးေပါင္က်ဆင္းျခင္း၊ အပူရွိန္ဒဏ္ ခံစားရျခင္းႏွင့္ မရပ္မနား ခရီးသြားမႈေတြေၾကာင့္ ပင္ပန္းႏြမ္းနယ္မႈေတြ ဆက္တိုက္ ႀကံဳေတြ႔ေနရတဲ့အတြက္ မိသားစုဆရာဝန္ ေဒါက္တာတင္မ်ိဳးဝင္းက မျဖစ္မေန အနားယူဖို႔ အၾကံေပးခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဟာ လတ္တေလာမွာ ေနအိမ္မွာပဲ အနားယူမွာျဖစ္ျပီး မတ္လ ၃၁ ရက္ေန႔မွာေတာ့ သူ၀င္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္မယ့္ ေကာ့မွဴးျမိဳ႕နယ္ကို သြားေရာက္မွာျဖစ္ေၾကာင္း၊ ဧျပီ၁ ရက္ေန႔ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲ မဲေပးတဲ့ေန႔မွာ မဲထည့္မယ့္ ေကာ့မွဴးေဒသခံေတြကို အားေပးစကား ေျပာၾကားမွာ ျဖစ္ေၾကာင္း သိရပါတယ္။
ေဒၚစု က်န္းမာေရးေၾကာင့္ ေခတၱ အနားယူ
အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ NLD ဥကၠ႒ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ႕ က်န္းမာေရး အေျခအေန တိုးတက္လာေနၿပီ ျဖစ္ေပမဲ့ အိမ္မွာပဲ ေလာေလာဆယ္ အနားယူေနၿပီး ေရြးေကာက္ပြဲ မဲဆြယ္ စည္း႐ံုးေရး ဆိုင္ရာ ခရီးစဥ္ေတြအားလံုးကိုေတာ့ ဖ်က္ထားလိုက္ၿပီလို႔ NLD ရဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲဆိုင္ရာ အဓိက တာ၀န္ရွိသူ တဦးက ဗီြအိုေအကို ေျပာပါတယ္။ တခ်ိန္ထဲမွာပဲ ကခ်င္ ျပည္ မဲဆႏၵနယ္ သံုးခုမွာ ေရြးေကာက္ ပြဲ ေတြက်င္းပေရး ဆိုင္းငံ့ထားဖို႔ ျပည္ေထာင္စု ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က ေၾကညာခဲ့ၿပီးတဲ့ ေနာက္ ေရြးေကာက္ပြဲ ျဖစ္ေျမာက္ေရးကိစၥကို ေကအိုင္ေအ၊ ေကအိုင္အို (KIA/KIO) အဖြဲ႔နဲ႔ ေဆြးေႏြး ညႇိႏိႈင္းဖို႔ NLD က ဆႏၵရွိတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။
ၿပီးခဲ့တဲ့ တနဂၤေႏြေန႔က ၿမိတ္ၿမိဳ႕ မဲဆြယ္စည္း႐ံုးေရးခရီးစဥ္အတြင္း သြားလာေရး အခက္အခဲ အမ်ဳိးမ်ဳိး ၾကံဳေတြ႔ခဲ့ ရၿပီးတဲ့ ေနာက္ ေဒၚေအာင္ဆန္ းစုၾကည္ရဲ႕က်န္းမာေရး ခ်ဳိ႕ယြင္းခဲ့ရတာပါ။ အဲဒီေနာက္မွာ ဆရာ၀န္ရဲ႕ အၾကံေပး တိုက္တြန္းခ်က္အရ ခရီးစဥ္ေတြအားလံုးကို ဖ်က္လိုက္ၿပီး ရန္ကုန္ၿမိဳ႔ ကို ျပန္္လာခဲ့ပါတယ္။
အခုေလာေလာဆယ္မွာေတာ့ က်န္းမာေရးအေျခအေန တုိးတက္လာေနၿပီး အိမ္မွာပဲ အနားယူရင္း လုပ္ငန္းေတြ ဆက္လုပ္ေနပါ တယ္လို႔ NLD ရဲ႕ ေရြးေကာက္ပြဲ ေအာင္ႏုိင္ေရးတာ၀န္ခံ ဦးဥာဏ္၀င္းက
“ေနာက္ဆံုး အေျခအေနက သူက တိုးတက္မႈ ေတာ့ ရွိပါတယ္။ အေထြေထြ အင္အား ဆုတ္ယုတ္ တာပါဘဲ။ ပင္ပန္းတယ္။ လုပ္ငန္း ဖိစီးမႈေတြ ပါတာေပ့ါေလ။ အဲဒီေတာ့ ေလာေလာဆယ္ေတာ့ ဆရာဝန္က သူ႔ကို အနား ေပးထားတယ္။ ေလး ငါး ရက္ နားဖို႔လို တယ္လို႔ ဆရာဝန္က အၾကံျပဳထားတယ္။ တိုးတက္ ပါတယ္။ တိုးတက္ ပါတယ္။ သူ အလုပ္လည္း က်ေနာ္တို႔ကို ညႊန္ၾကား ေနပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ လူအေန နဲ႔ ေတာ့ Strain ျဖစ္မွာ စိုးလို႔ ခုတင္ နဲ႔ အခန္းထဲ မွာဘဲ ေနခိုင္းပါတယ္။ ဆရာဝန္က။”
ၿမိတ္ခရီးစဥ္ၿပီးတဲ့ေနာက္ မေကြးတိုင္း ၆ ၿမိဳ႕နယ္ခရီး၊ အဲဒီကေန ေနျပည္ေတာ္ ခရီးစဥ္ေတြ စီစဥ္ထားခဲ့ေပမဲ့ ခရီးစဥ္ အားလံုးကို ဖ်က္သိမ္းလိုက္ၿပီး မတ္လ ၃၁ ရက္ေန႔ညမွာမွ ေကာ့မွဴးၿမိဳ႕နယ္ဆီ တညအိပ္ ခရီးသြားၿပီးေတာ့ ဧၿပီလ ၁ ရက္ ေရြးေကာက္ပြဲေန႔မွာ ေကာ့မွဴးက မဲ႐ံုတခ်ဳိ႕ဆီ လွည့္လည္ ၾကည့္႐ႈၿပီး ရန္ကုန္ ျပန္လာမယ္လို႔ NLD တာ၀န္ရွိသူ ေနာက္တဦးျဖစ္တဲ့ ဦးခြန္သာျမင့္က ေျပာပါတယ္။
ကခ်င္ျပည္နယ္ထဲက ဗန္းေမာ္၊ ဖားကန္႔နဲ႔ မိုးေကာင္း မဲဆႏၵနယ္သံုးခုမွာ လံုျခံဳေရးအေျခေနေၾကာင့္ ေရြးေကာက္ပြဲ ေရႊ႕ဆိုင္းထားဖို႔ ျပည္ေထာင္စု ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က ေၾကညာ ခဲ့တဲ့အေပၚ မွာလည္း NLD က ၂၆ ရက္ေန႔စြဲနဲ႔ သေဘာထား ထုတ္ျပန္ပါတယ္။
အဲဒီနယ္ေတြမွာ ေရြးေကာက္ပြဲေတြ ေရႊြ႕ဆိုင္းလိုက္တာေၾကာင့္ လူထုက မဲဆႏၵေပးဖို႔ အားခဲထားတာ ပ်က္ျပား သြားတဲ့အတြက္ စိတ္ပ်က္ရေၾကာင္း၊ လံုျခံဳေရးျပႆနာ တစံုတရာ မရွိပါဘူးလို႔ ျပည္သူေတြက သေဘာထား ေပးေၾကာင္း NLD ရဲ႕ ထုတ္ျပန္ခ်က္ ထဲမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ဒါနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ဦးဥာဏ္၀င္းက
“က်ေနာ္တို႔ ဆီကို ဒီ ေဒသက လူေတြက သူတို႔ က ေတာ္ေတာ္ေလး စိတ္အား ထက္သန္စြာ နဲ႔ ေပါ့ ေနာ္ ဒီ ေရြးေကာက္ပြဲ ကို ေစာင့္ေနၾကတာ။ ေတာ္ေတာ္ စိတ္ပ်က္ သြားၾကတာေပ့ါ။ အစိုးရက ေၾကျငာတယ္။ လံုျခံဳေရး အေၾကာင္းျပ ခ်က္ဆိုတာ ကလည္း သူတို႔ေတာ့ ဘာမွ မေတြ႔ဘူး လို႔ က်ေနာ္တို႔ကို ေျပာပါတယ္။ အဲဒီ အေပၚမွာ က်ေနာ္တို႔ ေၾကျငာခ်က္ ထုတ္ပါတယ္။ ေနာက္ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္ ရဲ့ သေဘာထား ယူၿပီးေတာ့ လည္း အဲဒီ ေအာက္ပိုင္းက ညွိႏိႈင္း ေဆာင္ရြက္ရင္ ျဖစ္ႏိုင္တယ္ ဆိုတဲ့ အေၾကာင္းကိုလည္း က်ေနာ္တို႔ သေဘာထား အျဖစ္ ေဖာ္ျပပါတယ္။”
ေရြးေကာက္ပြဲမလုပ္ဘူးလို႔ ေၾကညာ ၿပီးကာမွ လုပ္မယ္လို႔ ျပန္ေၾကညာဖို႔ ဥပေဒအရ ျဖစ္ႏုိင္သလို ညႇိႏိႈင္းေဆာင္ရြက္ရင္ ျဖစ္ႏုိင္ ပါတယ္ဆိုေပမဲ့လည္း ဒီေလာက္အခ်ိန္နဲ႔ ျဖစ္ႏိုင္စရာေတာ့ မေမွ်ာ္လင့္ပါဘူးလို႔ ဦးဥာဏ္၀င္းက ေျပာပါတယ္။
အရင္သီတင္းပတ္ေတြတုန္္းက မဲဆႏၵရွင္စာရင္း မမွန္မကန္ ျဖစ္တာေတြ၊ ေရြးေကာက္ပြဲ မဲဆြယ္ စည္း႐ံုးပြဲ ေတြကို ဟန္႔တား ေႏွာက္ယွက္ခံရတာ၊ ရန္မူခံ ရတာေတြ စတဲ့ ျဖစ္ရပ္ ေတြကို ေတာက္ေလွ်ာက္လို ၾကားေနခဲ့ ရပါတယ္။ အခုအခ်ိန္မွာ မဲဆႏၵရွင္ စာရင္း မမွန္မကန္ျဖစ္တဲ့ အေျခအေနပိုင္း တိုးတက္မႈ ရွိလာေပမဲ့ က်န္တာေတြ ကေတာ့ မထူးျခားဘူးလို႔ ဦးဥာဏ္၀င္းက ေျပာပါ တယ္။
“မဲ စာရင္း မွားယြင္း တာေတာ့ နဂိုထက္ စာရင္ ေလွ်ာ့ သြားၿပီလို႔ ေျပာရမယ္။ NLD အေပၚမွာ အေႏွာက္ အယွက္ေတြ ကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ သတင္းေတြ ရေန ပါေသးတယ္။ သိပ္ ဆိုးဆိုးရြားရြားေတာ့ ေနာက္ထပ္ မၾကားေသးဘူး။ အေႏွာက္ အယွက္ ျဖစ္တာေတြ ေတာ့ အမ်ားၾကီး ရွိတာေပ့ါ။ အေသးစိတ္ လည္း အေႏွာက္ အယွက္ျဖစ္တိုင္း လည္း က်ေနာ္တို႔ မေျပာပါဘူး။ က်ေနာ္တို႔ စီစစ္ပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ အားလံုး ၿပီးေပ်ာက္သြား ၿပီလို႔ က်ေနာ္တို႔ မေျပာႏိုင္ပါဘူး။ မဲ စာရင္း အေနနဲ႔ တိုးတက္မႈ ရွိပါတယ္။”
ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲေတြက်င္းပဖို႔က ၾကားထဲမွာ ငါးရက္ပဲက်န္ေတာ့ၿပီး ႏုိင္ငံတကာက ေရြးေကာက္ပြဲ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာသူ ေတြ၊ သတင္းမီဒီယာသမားေတြကို ျမန္မာအစိုးရက လာခြင့္ျပဳထားတာမို႔ မၾကာခင္ ရက္ပိုင္းေတြအတြင္း ေရာက္လာၾကေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္ခင္ဗ်ား။
အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ေရြးေကာက္ပြဲကိစၥ ေၾကညာခ်က္ထုတ္ျပန္
ေရြးေကာက္ပြဲ ဆိုင္းငံ့ထားတဲ့ ကခ်င္ျပည္နယ္က မဲဆႏၵနယ္ သံုးနယ္မွာ ေရြးေကာက္ပြဲ ျဖစ္ေျမာက္ေရးကိစၥကို KIA-KIO နဲ႔ေဆြးေႏြး ညႇိႏႈိင္းေစလိုတယ္လို႔ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္က ဒီကေန႔ ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ပါတယ္။ဒီလို ညႇိႏႈိင္းဖို႔ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က ျဖစ္ျဖစ္၊ နိုင္ငံေတာ္အစိုးရက ျဖစ္ျဖစ္ လုပ္ေဆာင္ေပးမယ္ဆိုရင္ ဧျပီ ၁ ရက္ေန႔မွာ ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲ လုပ္နိုင္မယ္လို႔ ယံုၾကည္တဲ့အေၾကာင္း ေၾကညာခ်က္မွာ ပါရွိပါတယ္။
ေနာက္ ေၾကညာခ်က္တစ္ေစာင္မွာေတာ့ သစၥာဂ်ာနယ္မွာ ဇမၺဴသီရိျမိဳ႕နယ္၊ ျပည္ခိုင္ျဖိဳးပါတီက ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္း ဦး၀င္းေဌးရဲ႕မဲဆြယ္ေၾကာ္ျငာ ေတြ႕ရွိရတဲ့အေၾကာင္း၊ ေၾကာ္ျငာမွာ နိုင္ငံေတာ္သမၼတၾကီး ဦးေဆာင္တဲ့ ျပည္ခိုင္ျဖိဳးပါတီက ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္း ဦး၀င္းေဌးကို ေထာက္ခံအားေပးၾကပါရန္ ေမတၱာရပ္ခံ အပ္ပါတယ္လို႔ ပါရွိတဲ့အေၾကာင္း ေဖာ္ျပထားပါတယ္။
NLD ေၾကညာခ်က္မွာ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံ ဥပေဒ ပုဒ္မ ၆၄ ကို ကိုးကားျပီး နိုင္ငံေတာ္သမၼတ သို႔မဟုတ္ ဒုတိယသမၼတမ်ားသည္ နိုင္ငံေရးပါတီ တစ္ခုခု၏ အဖြဲ႕၀င္ျဖစ္လွ်င္ နိုင္ငံေတာ္သမၼတ သို႔မဟုတ္ ဒုတိယ သမၼတမ်ားအျဖစ္ ေရြးခ်ယ္ တင္ေျမွာက္ခံရသည့္ ေန႔မွစ၍ မိမိတို႔ ရာထူးသက္တမ္းအတြင္း ယင္းပါတီ အဖြဲ႔အစည္း၏ ပါတီလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ျခင္း မျပဳရဟု ျပ႒ာန္းထားပါသည္ ဆိုျပီး ေထာက္ျပထားပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္း ဦး၀င္းေဌးရဲ႕မဲဆြယ္ေၾကာ္ျငာဟာ ျပည္ခိုင္ျဖိဳးပါတီရဲ႕လုပ္ငန္းျဖစ္တဲ့အတြက္ "နိုင္ငံေတာ္ သမၼတၾကီး ဦးေဆာင္ေသာ" လို႔ေဖာ္ျပခ်က္ဟာ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒ ပုဒ္မ ၆၄ နဲ႔ မကိုက္ညီဘူးလို႔ ယူဆေၾကာင္း ေဖာ္ျပထားပါတယ္။
ရခိုင္ျပည္လြတ္ေျမာက္ေရးပါတီ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ ျပဳလုပ္
ရခိုင္ျပည္နယ္၊ စစ္ေတြၿမိဳ႕မွာ ျမန္မာအစိုးရ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးေရးအဖြဲ႕ေခါင္းေဆာင္ ဦးေအာင္ေသာင္းနဲ႔ ဧၿပီလမွာ ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးဖို႔ ကိစၥနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ရခိုင္ျပည္လြတ္ေျမာက္ေရးပါတီ ALP ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕ေခါင္းေဆာင္ ALP ရဲ႕ဒု-ဥကၠဌ ဦးခိုင္စိုးႏိုင္ေအာင္က ထိုင္း-ျမန္မာနယ္စပ္ တစ္ေနရာမွာ ဒီကေန႔ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ ျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္သူ ဦးခိုင္စိုးႏိုင္ေအာင္က သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ ျပဳလုပ္ရတာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အခုလို ေျပာပါတယ္။
"မီဒီယာကို ၾကိဳၿပီး ေျပာရတဲ့အေၾကာင္းက တစ္အခ်က္ ကြ်န္ေတာ္တို႔ လံုၿခံဳေရး၊ ႏွစ္အခ်က္ တကယ္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ ေဆြးေႏြးဖို႔အတြက္ စတင္ေနပါတယ္ ဆိုတာကို ျပည္တြင္းျပည္ပကို အသိေပးတာပါ။ အဲဒီရည္ရြယ္ခ်က္ေတြနဲ႔ လုပ္တာျဖစ္ပါတယ္"
ျပည္နယ္အဆင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးပြဲကို ပထမအၾကိမ္အျဖစ္ ျမန္မာအစိုးရဘက္က ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးေရး အဖြဲ႕ေခါင္းေဆာင္ ဦးေအာင္ေသာင္းနဲ႔ ရခိုင္ျပည္လြတ္ေျမာက္ေရးပါတီ ALP ကိုယ္စားလွယ္ေတြ ရခိုင္ျပည္နယ္၊ စစ္ေတြၿမိဳ႕မွာ ေဆြးေႏြးမွာျဖစ္ပါတယ္။
အဲဒီေဆြးေႏြးပြဲကို ALP ဘက္က ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကိုယ္စားလွယ္ (၁၀) ဦးနဲ႔ ရံုးအဖြဲ႔၀င္ (၁၁) ဦး လုိက္ပါမယ္လို႔ သိရပါတယ္။ ALP ပါတီဘက္က ေဆြးေႏြးမယ့္ အခ်က္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ဦးခိုင္စိုးႏိုင္ေအာင္က အခုလို ဆက္ေျပာပါတယ္။
"ဧၿပီလ ၄ရက္နဲ႔ ၅ ရက္ေန႔မွာ ေအအဲလ္ပီ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕နဲ႔ ဦးေအာင္ေသာင္း ေခါင္းေဆာင္တဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕ေဆြးေႏြးမွာျဖစ္ပါတယ္။ ျပည္နယ္၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ ဦးေဆာင္မွာျဖစ္ပါတယ္။ တစ္အခ်က္ကေတာ့ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရးကိစၥ ျဖစ္ပါတယ္။ ႏွစ္အခ်က္ကေတာ့ အပစ္ရပ္စဲထားစဥ္ အတြင္းမွာ ႏွစ္ဘက္တပ္မ်ား သတ္မွတ္နယ္ေျမမွအပ က်ဴးေက်ာ္ သြားလာခြင့္မျပဳရ အဲဒါေဆြးေႏြးမွာျဖစ္ပါတယ္။ နံပါတ္သံုး ကေတာ့ အပစ္ရပ္စဲထားစဥ္ ကာလအတြင္းမွာ သတ္မွတ္ထားတဲ့ နယ္ေျမအတြင္းမွ ျမန္မာစစ္တပ္ အကုန္လံုး ဆုတ္ခြာေပးရမယ္။ အဲဒါ ကြ်န္ေတာ္တို႔ ေယဘုယ် အၾကမ္းအားျဖင့္ အခ်က္ (၆)ခ်က္ အေပၚမွာ ေဆြးေႏြးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အျပန္အလွန္ ေဆြးေႏြးၿပီးေတာ့ ကြ်န္ေတာ္တို႔ တူညီႏိုင္တဲ့ အခ်က္ေတြအေပၚမွာ သေဘာတူညီခ်က္ရရင္ လက္မွတ္ေရးထိုးမယ္"
ALP ပါတီဘက္က ဆက္သြယ္ေရးရံုးေတြ ဖြင့္လွစ္ဖို႔၊ ALP ရဲေဘာ္ေတြ လက္နက္မပါဘဲ ျမန္မာတစ္ျပည္လံုး လြတ္လပ္စြာ ခရီးသြားလာခြင့္ျပဳဖို႔ အပါအ၀င္ တစ္ျပည္လံုး အတိုင္းအတာေဆာင္တဲ့ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေၾကာင္း ထုတ္ျပန္ ေၾကညာေပးဖို႔ စတဲ့ အခ်က္ေတြကို ေဆြးေႏြးမွာ ျဖစ္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။
အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ စည္းရံုးေရး ခရီးစဥ္ ရုပ္ရွင္နဲ႔ ဂီတအနုပညာရွင္ေတြပါဝင္
အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ရဲ႕ပါတီစည္းရံုးေရး ခရီးစဥ္အျဖစ္ ရုပ္ရွင္နဲ႔ ဂီတအနုပညာရွင္ေတြဟာ ဒီကေန႔ နယ္ခရီးစဥ္ စတင္ၾကျပီျဖစ္ပါတယ္။ဒါရိုက္တာဝိုင္း၊ သရုပ္ေဆာင္လူမင္း၊ ေ၀႒ဳေက်ာ္၊ ထြန္းအိျနၵာဗိုလ္၊ ခ်စ္သုေ၀၊ အဆိုေတာ္ အာဇာနည္နဲ႔ လင္းလင္းတို႔ ပါ၀င္တဲ့ အနုပညာရွင္အဖြဲ႕ဟာ ဒီကေန႔ ညပိုင္းမွာ ရန္ကုန္ျမိဳ႕ကေန စတင္ထြက္ခြာၾကပါတယ္။ဒါရိုက္တာ၀ိုင္း ရိုက္ကူးတဲ့ "ဒီလိုေလးျခစ္တတ္ရင္ ရျပီ" ဆိုတဲ့ တစ္ခန္းရပ္ ျပဇာတ္ကို နယ္ေတြမွာ သရုပ္ေဆာင္ေတြက ကျပၾကမွာျဖစ္ျပီး၊ လိုက္ပါသြားတဲ့ ေတးသံရွင္ေတြကလည္း ေဒသခံျပည္သူေတြကို ေတးသီခ်င္းေတြနဲ႔ ေဖ်ာ္ေျဖၾကမွာ ျဖစ္ေၾကာင္း သရုပ္ေဆာင္ ထြန္းအိျႏၵာဘိုက ေျပာပါတယ္။
ကေလးစစ္သားကိစၥ အိုင္အယ္လ္အို တိုင္ၾကား
စိတ္ပုိင္းဆုိင္ရာ စြမ္းေဆာင္မႈ မျပည့္မီတဲ့ လူငယ္တစ္ဦး အပါအ၀င္ ကေလးစစ္သား ၃ ဦးကုိ မိဘေတြက စစ္တပ္တြင္းက ျပန္လည္ေခၚယူဖုိ႔ ၾကိဳးပမ္းေနတာကုိ ကူညီေဆာင္ရြက္ေပးဖုိ႔ ဒီကေန႔ အုိင္အယ္လ္အုိ အလုပ္သမားသမဂၢကုိ သြားေရာက္ အကူအညီ ေတာင္းခံခဲ့တယ္လုိ႔ ကေလးေတြရဲ႕ မိဘေဆြမ်ဳိးေတြက ေျပာၾကပါတယ္ျမင္းၿခံၿမိဳ႕၊ ၁၄ ရပ္ကြက္ေန ေမာင္ေအာင္ေအာင္(အဘ) ဦးေမာင္သန္းဟာ ေမြးရာပါ စိတ္ပုိင္း၊ ရုပ္ပုိင္း စြမ္းေဆာင္မႈ မျပည့္မီတဲ့ ကေလးတစ္ဦး ျဖစ္ပါတယ္။ သူ႕ကုိ လူတစ္ဦးက ျဖားေယာင္းၿပီး စစ္တပ္ထဲကုိ ပုိ႔ေဆာင္ခဲ့ပါတယ္။ ရမည္းသင္း ေလ့က်င့္ေရးတပ္မွာ အခုရွိေနပါတယ္လို႔ အုပ္ထိန္းသူျဖစ္တဲ့ ဦးပါစိန္က ေျပာျပပါတယ္။
မိဘေတြ လုိက္လံစုံစမ္းခ်ိန္မွာ ေမာင္ေအာင္ေအာင္ကုိ စစ္သားစုေဆာင္းေရးက က်န္းမာေရး မျပည့္မီလုိ႔ လက္မခံပဲ ပယ္ထားၿပီးသားျဖစ္ေပမယ့္ ေလ့က်င့္ေရးေက်ာင္းကုိ ေရာက္ေနတာ ေတြ႕ရတယ္လုိ႔ ဆုိပါတယ္။ေနာက္ထပ္ ကေလးစစ္သားေတြျဖစ္တဲ့ ေမာင္ႏုိင္ဦးလြင္(အဘ) ဦးေအာင္စုိး ေတာင္ဥကၠလာနဲ႔ ေမာင္ေဇာ္မ်ိဳးဦး(အဘ) ဦး၀င္းႏုိင္ ေညာင္ေရႊတုိ႔လည္း ေလာေလာဆယ္ စစ္တပ္ထဲမွာ ရွိေနပါတယ္။
သူတုိ႔ အားလုံး မိဘရပ္ထံ ျပန္ႏုိင္ေရး၊ HRDP အဖဲြ႕က ကူညီေဆာင္ရြက္ေပးေနတဲ့ ဦးေမာင္ေမာင္ေလးက "အဓိက ကေတာ့ ကေလးႏွစ္ေယာက္က အသက္လံုးဝ မျပည့္ေသးဘူးေပါ့။ အဲဒီအတြက္ တပ္မေတာ္ကေန ႏႈတ္ထြက္ဖို႔ ကိစၥေပါ့ေနာ္။ ကေလးေတြ ကိုယ္တိုင္ကလည္း တပ္ထဲကို ဝင္ခ်င္လို႔ ဝင္သြားတာ မဟုတ္ဘူး။ ျဖားေယာင္းေသြးေဆာင္ သိမ္းသြင္းျပီး တပ္ထဲေရာက္သြားတာ၊ ေနာက္ ကေလးတစ္ေယာက္ ျဖစ္တဲ့ ေမာင္ေမာင္ေအာင္ကေတာ့ ေမြးရာပါ စိတ္ပုိင္း၊ရုပ္ပုိင္း စြမ္းေဆာင္မႈ မျပည့္မီတဲ့ ကေလးေပါ့။ အသက္ကေတာ့ ၂၀ ျပည့္ျပီးပါျပီ။ ျဖားေယာင္းေသြးေဆာင္ျပီး ေခၚသြားတယ္။ အဲတာ တပ္ကေန ျပန္ႏႈတ္ထြက္ခြင့္ ရဖို႔အတြက္ ဒီကိစၥေတြကို ILO ကို ကြ်န္ေတာ္တို႔ တုိင္ခ်က္ဖြင့္ေပးထားပါတယ္" လို႔ေျပာပါတယ္။
ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ အဓမၼေစခုိင္းမႈ ရပ္တန္႔ဖို႔နဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရး အေျခအေနေတြ တုိးတက္လာေအာင္ ေဆာင္ရြက္ဖုိ႔ ျမန္မာအစုိးရက ကတိ ေပးထားေပမယ့္လည္း အခုအခ်ိန္အထိ ကေလးစစ္သား စုေဆာင္းတာေတြ ဆက္လက္ ျဖစ္ေပၚေနစဲပဲလုိ႔ HRDP ဦးေမာင္ေမာင္ေလးက ေျပာသြားပါတယ္။
အခြန္ ဥပေဒသစ္ ဝင္ေငြနည္းသူတို႔ သက္သာမည္
ဧျပီလမွာ စေတာ့မယ့္ ၂၀၁၂-၂၀၁၃ ဘ႑ာေရးႏွစ္မွာ ၀င္ေငြခြန္ နဲ႔ ကုန္သြယ္ လုပ္ငန္းခြန္ ေတြကို အစိုးရက ေျပာင္းလဲ စည္းၾကပ္ ေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အရင္က အခြန္ ဥပေဒ ေဟာင္းမွာ တႏွစ္ကို ၀င္ေငြ ၃ ေသာင္း ရွိသူ ေတြကို အခြန္စည္းက်ပ္တာ ျဖစ္ေပမယ့္ အခု ဥပေဒ အသစ္မွာေတာ့ တႏွစ္ကို ၀င္ေငြ ၁၄ သိန္း ေလာက္ ရသူေတြကိုဘဲ စည္းၾကပ္ေတာ့မွာ ျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ သက္သာခြင့္ ေတြကိုလည္း သီးျခား ျပဌာန္းထား တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ တနလာၤေန႔ ရန္ကုန္က ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာႏိုင္ငံ ကုန္သည္မ်ားနဲ႔ စက္မႈ လက္မႈ အသင္းခ်ဳပ္မွာ က်င္းပတဲ႔ အခြန္ဆုိင္ရာ ရွင္းလင္းပြဲကို တက္ေရာက္ခဲ႔တဲ႔ ဦးခင္ေမာင္ညိဳ ေဘာေဗဒကေတာ့ အခုလို ေျပာပါတယ္။
“တစ္ႏွစ္ကို ခါတိုင္းက သံုးေသာင္းေလ။ သံုးေသာင္းဆိုရင္ အခြန္ေဆာင္ ရၿပီေလ။ အခုဟာက ဝန္ထမ္း ဆိုရင္ တစ္ႏွစ္ကို ၁၄ သိန္းေလာက္ က်မွ ေဆာင္ရတယ္။ ျပန္တမ္းဝင္ ဝန္ထမ္းေပါ့ဗ်ာ။ ျပန္တမ္းဝင္ အရာရွိမွ စ ေဆာင္ ရတဲ့ သေဘာဘဲ။ ဒါေတာင္မွ သက္သာခြင့္ေတြ ဘာေတြ ရွိေသးတယ္။ အခြန္ ႏႈန္းထားက တစ္ ရာခိုင္ႏႈန္းကေန ၿပီး ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္း အထိ ဒါက သက္သာခြင့္ေတြ အေပၚကမွ သက္သာခြင့္ေတြ ေပးဦးမွာ။ ဇနီးအတြက္ တို႔ ဟုိဒင္း အတြက္တို႔ေလ။ သက္သာခြင့္ေတြ ေပးဦးမွာ။ သက္သာခြင့္ ေတြ ေပးၿပီးေတာ့ မွ စည္းၾကပ္မွာ။ အဲဒီေတာ့ တစ္ရာခိုင္ႏႈန္းက ေန ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္း အထိ၊ ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ဆိုတာ ေတာ္ေတာ္ မ်ားပါတယ္။ သိန္း ၂၀၀ ေက်ာ္မွ ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္း။”
ဒီဥပေဒ အသစ္အရ အစိုးရ ၀န္ထမ္းေတြ အေနနဲ႔ တႏွစ္ ၀င္ေငြကို အတိအက် ရွိေပမယ့္ ပုဂၢလိက ၀န္ထမ္းေတြ လုပ္ငန္းရွင္ေတြကို အတိအက် ၀င္ေငြခြန္ စည္းက်ပ္ဖုိ႔မွာေတာ့ ျပည္သူ လူထုရဲ႕ ပူးေပါင္း ပါ၀င္မႈေပၚမွာ မူတည္ ေနတယ္လို႔လည္း ဦးခင္ေမာင္ညိဳက ေျပာပါတယ္။ အခြန္ မေဆာင္သူေတြ အခြန္ေရွာင္သူ ေတြကို အစိုးရ အေနနဲ႔ ဥပေဒေၾကာင္း အရ ဘယ္လုိ ထိန္းခ်ဳပ္ ၾကပ္မတ္ မလဲ ဆိုတာ ကိုေတာ့ ရွင္းလင္းပြဲမွာ အေသးစိတ္ မေျပာခဲ႔ပါဘူး။ အခု ထြက္လာတဲ႔ ဥပေဒသစ္ အေကာင္အထည္ ေပၚလာဖို႔မွာေတာ့ ပုဂၢလိက လုပ္ငန္းရွင္ေတြ ဘက္က ပူးေပါင္းပါ၀င္မႈက အေရးၾကီးတယ္ ဆိုျပီးလည္း ဦးခင္ေမာင္ညိဳက ေျပာပါတယ္။
“လစာ ထုတ္ေပးတဲ့သူ က မွန္မွန္ကန္ကန္ လုပ္ရင္ေတာ့ ဘယ္သူ႔ကို ဘယ္ေလာက္ ေကာက္ရမယ္။ ဘယ္သူ႔ အတြက္ ဘယ္ေလာက္ ျဖတ္ရမယ္ ဆိုတာ အကုန္လံုးက တိတိက်က် သတ္မွတ္ ထားၿပီးသား။ ဇနီး တစ္ေယာက္ အတြက္ ေနာက္တခါ ခေလး တစ္ေယာက္ အတြက္ အကုန္လံုးက သတ္မွတ္ ထားၿပီး သားေတြ။ အဲဒီ အေပၚ လုပ္ထုံုး လုပ္နီးက ဘာမွ မခက္ဘူး။ တစ္ခုဘဲ ကုမၸဏီေတြ က လုပ္ေပးမလား၊ မလုပ္ေပးဘူးလား။ အဲဒါပဲ။”
(၁၉၉၀) က ျပဌာန္းခဲ႔တဲ႔ ကုန္သြယ္ လုပ္ငန္းခြန္ဥပေဒကို ဖ်က္သိမ္းျပီး အခု အသစ္ ျပဌာန္းတဲ႔ ကုန္သြယ္ လုပ္ငန္းခြန္ မွာေတာ့ သာမန္ ကုန္စည္ေတြ အမ်ိဳးအစား (၇၀) အတြက္ ငါး ရာခိုင္ႏႈန္း သာ အခြန္ စည္းၾကပ္ မွာ ျဖစ္ေပမယ့္ ပတ္၀နး္က်င္ ညစ္ညမ္းမႈ ျဖစ္ေစတဲ႔ ကုန္စည္ေတြ၊ က်န္းမာေရး ထိခုိက္ေစတဲ႔ ကုန္စည္ေတြ ဒါေတြကိုေတာ့ အထူးကုန္စည္ေတြ အျဖစ္ သတ္မွတ္ျပီး (၃၀) ရာခုိင္ႏႈန္းကေန (၁၀၀) ရာခိုင္ႏႈန္း အထိ ေကာက္ခံမွာ ျဖစ္တယ္လို႔ ဥပေဒ အသစ္မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။
“အခြန္က ႏွစ္မ်ိဳးဘဲ ခြဲတယ္။ တစ္ခု က ငါး ရာခိုင္ႏႈန္း ေကာက္တဲ့ ဟာ။ ေနာက္တစ္မ်ိဳးက …ငါးရာခုိင္ႏႈန္း ထဲမွာ အမ်ိဳး (၇၀) ေလာက္ပါတယ္။ ေနာက္ အထူးဆိုတဲ့ ဟာက်ေတာ့ ၅၀ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ၃၀ ရာခိုင္ႏႈန္း … ေက်ာက္စိမ္းတို႔ ဘာတို႔ ဆိုရင္ ၃၀ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ အရက္ ဆိုရင္ ၅၀ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ စီးကရက္ဆိုရင္ ၁၀၀ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ပတ္ဝန္းက်င္တို႔ ဘာတို႔၊ ေနာက္ ေမာ္ေတာ္ကား ဆိုရင္ ၂၅ ရာခိုင္ႏႈန္းေပါ့။ အဲဒီ ဟာေတြကို ေတာ့ သူက အထူး ကုန္စည္ လို႔ သတ္မွတ္ၿပီးေတာ့ ေကာက္တာ။ အဲဒီ ဟာေတြကေတာ့ မ်ားတယ္။”
(၁၉၇၄) က ျပဌာန္းခဲ႔တဲ႔ ၀င္ေငြခြန္ ဥပေဒကို ဖ်က္သိမ္းျပီး အခု ၀င္ေငြခြန္ ဥပေဒသစ္နဲ႔ အစားထိုးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ စီးပြားေရး ပညာရွင္ေတြကေတာ့ အခု ၀င္ေငြခြန္ ဥပေဒက ေျဖေလွ်ာ့လာတဲ႔ သေဘာရွိ ေပမယ့္ လူထု အေနနဲ႔ အခြန္ေဆာင္ လာဖို႔ကေတာ့ ပညာေပး လုပ္ငန္းေတြ လုပ္ေဆာင္ဖို႔ လိုသလို အစိုးရ အေနနဲ႔လည္း ဥပေဒေၾကာင္းအရ ၾကပ္မတ္ လုပ္ေဆာင္ဖို႔လည္း လိုတယ္လို႔လည္း ေျပာဆိုၾကပါတယ္
Lwin Pwin
Web-site: www.nlabr.com
Subscribe to:
Post Comments (Atom)

0 comments:
Post a Comment